رَبِّ اغْفِرْ، وَارْحَمْ، وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ.
رَبِّ اغْفِرْ وَارْحَمْ وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ
آڊيو لوڊ نه ٿي سگهيو. پوءِ ڪوشش ڪريو.
۽ چؤ ته اي منھنجا پالڻھار بخش ۽ رحم ڪر ۽ تون (سڀني) ٻاجھارن کان چڱو آھين.
سورت جو آخري آيت. هن دعا ۾ «اغْفِرْ» (بخشش ڪر) ۽ «ارْحَمْ» (رحم ڪر) جا فعل آهن. هيءَ هڪ مختصر ۽ بنيادي دعا آهي، جيڪا گناهن جي بخشش ۽ رحمت جي عطا کي گڏ ڪري ٿي.
شيخ عبدالرحمان السعدي جي تفسير
۽ پنهنجي پالڻهار کي سچي دين سان خاص ڪري دعا ڪندي چئو: ”اي منهنجا پالڻهار! اسان کي بخشي ڇڏ، تان ته اسان کي ناپسنديده ڳالهين کان بچائين، ۽ اسان تي رحم ڪر، ته جيئن پنهنجي رحمت سان اسان کي هر ڀلائيءَ تائين پهچائين. ۽ تون سڀني رحم ڪندڙن کان بهتر آهين.“ پوءِ جيڪو به ڪنهن ٻانهي تي رحم ڪري ٿو، الله ان لاءِ ان کان وڌيڪ بهتر ۽ پنهنجي ٻانهي تي ان جي ماءُ جي پنهنجي ٻار تي رحم ڪرڻ کان به وڌيڪ رحم ڪندڙ آهي، ۽ ٻانهيءَ تي ان جي پنهنجي نفس کان به وڌيڪ رحم ڪندڙ آهي. الله جي فضل ۽ احسان سان سورة المؤمنون جي تفسير پوري ٿي.
امام ابن ڪثير جي تفسير
۽ سندس فرمان «۽ چئو: اي منهنجا پالڻهار! بخشي ڇڏ ۽ رحم ڪر، ۽ تون سڀني رحم ڪندڙن کان بهتر آهين» ۾ الله هن دعا جي رهنمائي فرمائي آهي. جڏهن بخشش جو لفظ بنا قيد جي اچي ٿو ته ان جو مطلب گناهه کي مٽائڻ ۽ ماڻهن کان ان کي لڪائڻ آهي. ۽ رحمت جو مطلب آهي ته الله کيس قولن ۽ عملن ۾ سڌي واٽ ڏيکاري ۽ توفيق عطا ڪري. سورة المؤمنون جي تفسير پوري ٿي.
البغوي جي تفسير
«۽ چئو: اي منهنجا پالڻهار! بخشي ڇڏ ۽ رحم ڪر، ۽ تون سڀني رحم ڪندڙن کان بهتر آهين.»
صحيح البخاري (حديث نمبر 6368) ۾ عائشه رضي الله عنها کان روايت آهي ته نبي ﷺ پنهنجي سجدي ۾ اڪثر بخشش ۽ رحمت جي دعا ڪندا هئا.