নিৰ্যাতিতসকলৰ উদ্ধাৰৰ প্ৰাৰ্থনা

শ্বেইখ আব্দুৰৰহমান আছ-ছাআদীৰ তাফছিৰ

এয়া আল্লাহে তেওঁৰ মুমিন বান্দাসকলক তেওঁৰ পথত যুদ্ধ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা আৰু তেওঁলোকক উদ্দীপিত কৰাৰ কথা। এই যুদ্ধ তেওঁলোকৰ ওপৰত অৱশ্যম্ভাৱী হৈছিল, আৰু যুদ্ধ এৰি দিয়াৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰতি কঠোৰ ভৰ্ৎসনা কৰা হৈছে। সেয়ে আল্লাহে কৈছে: «তোমালোকৰ কি হ’ল যে তোমালোকে আল্লাহৰ পথত যুদ্ধ নকৰা?» অথচ সেই সময়ত পুৰুষ, নাৰী আৰু শিশুসকলৰ মাজৰ দুৰ্বল লোকসকল আছিল, যিসকলে কোনো উপায় বিচাৰি উলিয়াব পৰা নাছিল আৰু পথৰ সন্ধানো পোৱা নাছিল।

ইয়াৰ উপৰি তেওঁলোকৰ শত্ৰুসকলে তেওঁলোকৰ ওপৰত অত্যন্ত অন্যায় কৰিছিল। সেয়ে তেওঁলোকে আল্লাহৰ ওচৰত দুআ কৰিছিল যাতে তেওঁ তেওঁলোকক এই জনপদৰ পৰা উলিয়াই আনে, যাৰ অধিবাসীসকলে কুফৰ আৰু শ্বিৰ্কৰ দ্বাৰা নিজৰ ওপৰত, আৰু নিৰ্যাতন, আল্লাহৰ পথৰ পৰা বাধা দিয়া, নিজৰ ধৰ্মৰ প্ৰচাৰ কৰা আৰু হিজৰত কৰাৰ পৰা ৰোধ কৰাৰ দ্বাৰা মুমিনসকলৰ ওপৰত অন্যায় কৰিছিল। তেওঁলোকে আল্লাহৰ ওচৰত দুআ কৰিছিল যাতে তেওঁ তেওঁলোকৰ বাবে এনে অভিভাৱক আৰু সহায়কাৰী নিৰ্ধাৰণ কৰে, যিয়ে তেওঁলোকক এই জনপদৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰে, যাৰ অধিবাসীসকল অন্যায়কাৰী।

এই ক্ষেত্ৰত তোমালোকৰ যুদ্ধ তোমালোকৰ পৰিয়াল, সন্তান আৰু মাহৰামসকলক ৰক্ষা কৰাৰ বাবে হোৱা যুদ্ধৰ অন্তৰ্ভুক্ত; কাফিৰসকলৰ ওপৰত বিজয় লাভৰ আকাংক্ষাৰে কৰা জিহাদৰ অন্তৰ্ভুক্ত নহয়। যদিও তেনে জিহাদৰ মহাপুণ্য আছে আৰু তাৰ পৰা পিছ পৰি থকাসকলক কঠোৰভাৱে ভৰ্ৎসনা কৰা হয়, তথাপি তোমালোকৰ মাজৰ দুৰ্বলসকলক উদ্ধাৰ কৰিবলৈ কৰা জিহাদৰ পুৰস্কাৰ অধিক আৰু লাভো বেছি; কিয়নো ই শত্ৰুক প্ৰতিহত কৰাৰ অন্তৰ্ভুক্ত।

ইমাম ইবন কছীৰৰ তাফছিৰ

আল্লাহে তেওঁৰ মুমিন বান্দাসকলক তেওঁৰ পথত জিহাদ কৰিবলৈ আৰু মক্কাত থকা দুৰ্বল পুৰুষ, নাৰী আৰু শিশুসকলক উদ্ধাৰ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰিছে। তেওঁলোকে তাত থাকি কষ্ট পাইছিল। সেইবাবেই আল্লাহে কৈছে: «যিসকলে কয়: ‘হে আমাৰ ৰব! আমাক এই জনপদৰ পৰা উলিয়াই দিয়া…’» ইয়াত জনপদ বুলি মক্কাক বুজোৱা হৈছে।

যেনেকৈ আল্লাহে কৈছে: «আৰু কিমান যে জনপদ তোমাৰ সেই জনপদতকৈ অধিক শক্তিশালী আছিল, যাৰ পৰা তোমাক উলিয়াই দিয়া হৈছিল» (ছুৰা মুহাম্মদ, ৪৭:১৩)। তাৰ পিছত আল্লাহে কৈছে: «যাৰ অধিবাসীসকল অন্যায়কাৰী; আৰু তোমাৰ ফালৰ পৰা আমাৰ বাবে এজন অভিভাৱক নিৰ্ধাৰণ কৰা আৰু তোমাৰ ফালৰ পৰা আমাৰ বাবে এজন সহায়কাৰী নিৰ্ধাৰণ কৰা»—অৰ্থাৎ, তোমাৰ ওচৰৰ পৰা আমাৰ বাবে এজন অভিভাৱক আৰু সহায়কাৰী নিয়োজিত কৰা। আল-বুখাৰীয়ে কৈছে: আমাৰ আগত আব্দুল্লাহ ইবন মুহাম্মদে বৰ্ণনা কৰিছে, তেওঁক ছুফিয়ানে বৰ্ণনা কৰিছে, উবাইদুল্লাহৰ পৰা; তেওঁ কৈছে: মই ইবন আব্বাছক কোৱা শুনিছোঁ: «মই আৰু মোৰ মাক দুৰ্বলসকলৰ মাজৰ আছিলোঁ।»

আমাক ছুলাইমান ইবন হাৰবে বৰ্ণনা কৰিছে, তেওঁক হাম্মাদ ইবন যায়েদে, আইয়ূবৰ পৰা, ইবন আবি মুলাইকাৰ পৰা; ইবন আব্বাছে «পুৰুষ, নাৰী আৰু শিশুসকলৰ মাজৰ সেই দুৰ্বল লোকসকলৰ বাহিৰে…» আয়াতটো তিলাৱত কৰি কৈছিল: «মই আৰু মোৰ মাক সেইসকলৰ মাজৰ আছিলোঁ, যিসকলক আল্লাহে, মহান আৰু মহিমাময় তেওঁ, অক্ষম বুলি গণ্য কৰিছিল।» মুহাম্মদ: ১৩; আবি।

আল-বাগাৱীৰ তাফছিৰ

আল্লাহৰ বাণী «তোমালোকৰ কি হ’ল যে তোমালোকে যুদ্ধ নকৰা»—অৰ্থাৎ, জিহাদ নকৰা—«আল্লাহৰ পথত»—অৰ্থাৎ, আল্লাহৰ আনুগত্যৰ পথত। জিহাদ এৰি দিয়াৰ বাবে তেওঁ তেওঁলোকক ভৰ্ৎসনা কৰিছে। «আৰু দুৰ্বলসকলৰ বাবে»—অৰ্থাৎ, তেওঁলোকক উদ্ধাৰ কৰিবলৈ। ইবন শিহাবে কৈছে: দুৰ্বলসকলক মুক্ত কৰিবলৈ তেওঁলোকৰ পথত যুদ্ধ কৰা।

আন এষাৰ মতে, মুশ্বৰিকসকলৰ হাতৰ পৰা দুৰ্বলসকলক উদ্ধাৰ কৰিবলৈ যুদ্ধ কৰা। মক্কাত এদল লোক আছিল—«পুৰুষ, নাৰী আৰু শিশুসকল»—যিসকলে মুশ্বৰিকসকলৰ পৰা বহুত নিৰ্যাতন সহ্য কৰিছিল। «যিসকলে» দুআ কৰে আৰু «কয়: ‘হে আমাৰ ৰব! আমাক এই জনপদৰ পৰা উলিয়াই দিয়া, যাৰ অধিবাসীসকল অন্যায়কাৰী’»—অৰ্থাৎ, মক্কাৰ পৰা।

«অন্যায়কাৰী» মানে মুশ্বৰিক; «তাৰ অধিবাসী» বুলিলে সেই জনপদৰ লোকসকলক বুজোৱা হৈছে, যাৰ বৈশিষ্ট্য হৈছে যে তাৰ অধিবাসীসকল মুশ্বৰিক। «আল-জালিম» শব্দটো «আহল»ৰ বিশেষণ হোৱা বাবে মাজৰ (جر) অৱস্থাত আহিছে। যিহেতু «আহল» শব্দটো জনপদৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, সেয়ে এনে লাগে যেন অন্যায়ৰ কামটো জনপদেই কৰিছে। এইদৰে কোৱা হয়: ‘মই এনে এজন মানুহৰ কাষেৰে পাৰ হৈ গ’লোঁ, যাৰ চকু ধুনীয়া।’

«আৰু তোমাৰ ওচৰৰ পৰা আমাৰ বাবে এজন অভিভাৱক নিৰ্ধাৰণ কৰা»—অৰ্থাৎ, আমাৰ বিষয়ৰ দায়িত্ব লোৱা এজনক। «আৰু তোমাৰ ওচৰৰ পৰা আমাৰ বাবে এজন সহায়কাৰী নিৰ্ধাৰণ কৰা»—অৰ্থাৎ, যিয়ে শত্ৰুক আমাৰ পৰা ৰোধ কৰে। আল্লাহে তেওঁলোকৰ দুআ কবুল কৰিলে। যেতিয়া আল্লাহৰ ৰাছুলে ﷺ মক্কা বিজয় কৰিলে, তেতিয়া তেওঁ তেওঁলোকৰ ওপৰত আত্তাব ইবন উছায়দক শাসক নিযুক্ত কৰিলে; আৰু আল্লাহে তেওঁক তেওঁলোকৰ সহায়কাৰী কৰিলে, যাতে তেওঁ অত্যাচাৰীসকলৰ পৰা নিৰ্যাতিতসকলক ন্যায় প্ৰদান কৰে।