ক্ষমা আৰু বিশেষ ৰাজ্যৰ দুআ

শ্বেইখ আব্দুৰৰহমান আছ-ছাআদীৰ তাফছিৰ

তেতিয়া তেওঁ ক’লে, «হে মোৰ প্ৰতিপালক! মোক ক্ষমা কৰা আৰু মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব। নিশ্চয় তুমি—তুমিয়েই পৰম দাতা (الوهاب)।» আল্লাহে তেওঁৰ দুআ কবুল কৰিলে, তেওঁক ক্ষমা কৰিলে আৰু তেওঁৰ ৰাজ্য পুনৰ ঘূৰাই দিলে।

লগতে তেওঁক এনে এখন ৰাজ্য অধিককৈ দান কৰিলে, যি তেওঁৰ পিছত আন কাকো দিয়া হোৱা নাছিল। সেয়া আছিল জিনসকলক তেওঁৰ অধীন কৰা: তেওঁ যি নিৰ্মাণ কৰিবলৈ বিচাৰিছিল, সিহঁতে সেয়া নিৰ্মাণ কৰিছিল; সাগৰত ডুব মাৰি মুকুতা আৰু অলংকাৰ উলিয়াই আনিছিল। আৰু সিহঁতৰ মাজৰ যিয়ে তেওঁৰ অবাধ্যতা কৰিছিল, তাক তেওঁ শিকলিৰে বান্ধি দৃঢ়কৈ আৱদ্ধ কৰিছিল।

ইমাম ইবন কছীৰৰ তাফছিৰ

«তেওঁ ক’লে, “হে মোৰ প্ৰতিপালক! মোক ক্ষমা কৰা আৰু মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব। নিশ্চয় তুমি—তুমিয়েই পৰম দাতা।”» কিছুমানে কৈছে, «মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব»—ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল, তেওঁৰ পিছত আন কোনেও যাতে সেই ৰাজ্য তেওঁৰ পৰা কাঢ়ি ল’ব নোৱাৰে; তেওঁৰ সিংহাসনত পেলাই দিয়া দেহটোৰ ঘটনাৰ দৰে নহয়।

ইয়াৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে তেওঁৰ পিছত অহা লোকসকলক তেনে ৰাজ্যৰ পৰা বঞ্চিত কৰা হৈছে। কিন্তু সঠিক মতটো হ’ল, তেওঁ আল্লাহৰ ওচৰত এনে ৰাজ্য বিচাৰিছিল, যাৰ সমতুল্য ৰাজ্য তেওঁৰ পিছত আন কোনো মানুহে নাপাব। আয়াতৰ প্ৰসংগৰ বাহ্যিক অৰ্থও এইটোৱেই; আৰু আল্লাহৰ ৰাছুল (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ৰ পৰা বিভিন্ন সনদেৰে বৰ্ণিত সহীহ হাদীছসমূহেও ইয়াক সমৰ্থন কৰে।

এই আয়াতৰ তাফছীৰত আল-বুখাৰীয়ে কৈছে: ইছহাক ইবন ইব্ৰাহীমে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; তেওঁ কয়, ৰূহ আৰু মুহাম্মদ ইবন জাফৰে শু‘বাৰ পৰা, তেওঁ মুহাম্মদ ইবন যিয়াদৰ পৰা, তেওঁ আবু হুৰাইৰাৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে যে নবী (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-এ কৈছিল: «যোৱা নিশা জিনৰ এজন ইফৰীতে—অথবা ইয়াৰ ওচৰা-ওচৰি শব্দেৰে—মোৰ নামাজত বাধা দিবলৈ মোৰ ওপৰত আক্ৰমণ কৰিছিল। আল্লাহে তাক মোৰ কৰায়ত্ত কৰিলে। মই তাক মছজিদৰ এটা খুঁটাত বান্ধি থ’ব বিচাৰিছিলোঁ, যাতে পুৱা তোমালোকে সকলোৱে তাক চাব পাৰা। কিন্তু মোৰ ভায়েক ছুলাইমানৰ এই কথাষাৰ মনত পৰিল: “হে মোৰ প্ৰতিপালক!

মোক ক্ষমা কৰা আৰু মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব।”» ৰূহে কৈছে: «তেতিয়া মই তাক অপমানিত কৰি ঘূৰাই পঠিয়ালোঁ।» একে ধৰণে শু‘বাৰ পৰা এই হাদীছটো মুছলিম আৰু আন-নাছায়ীয়েও বৰ্ণনা কৰিছে।

মুছলিমে তেওঁৰ ‘ছহীহ’ত কৈছে: মুহাম্মদ ইবন ছালামা আল-মুৰাদীয়ে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; আব্দুল্লাহ ইবন ৱাহবে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; মু‘আৱিয়া ইবন ছালিহে মোক বৰ্ণনা কৰিলে; ৰাবী‘আ ইবন ইয়াজীদে আবু ইদৰিছ আল-খাৱলানীৰ পৰা, তেওঁ আবু দৰদাৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে। আবু দৰদাই কয়: ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম) নামাজ পঢ়িবলৈ থিয় হ’ল। আমি তেওঁক কোৱা শুনিলোঁ: «মই তোমাৰ পৰা আল্লাহৰ আশ্ৰয় বিচাৰিছোঁ»; তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: «আল্লাহৰ অভিশাপেৰে তোমাক অভিশাপ দিছোঁ»—তিনিবাৰ। আৰু তেওঁ হাত মেলিলে, যেনিবা কিবা এটা ধৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে।

নামাজ শেষ হোৱাৰ পিছত আমি ক’লোঁ: «হে আল্লাহৰ ৰাছুল! নামাজৰ ভিতৰত আপুনি কিছুমান কথা কোৱা শুনিলোঁ, যিবোৰ আগতে আপোনাক কোৱা শুনা নাছিলোঁ; আৰু আমি আপোনাক হাত মেলা দেখিলোঁ।» তেওঁ ক’লে: «আল্লাহৰ শত্ৰু ইবলীছে জুইৰ এটা শিখা লৈ আহিছিল, যাতে সেয়া মোৰ মুখত নিক্ষেপ কৰে। মই ক’লোঁ, “মই তোমাৰ পৰা আল্লাহৰ আশ্ৰয় বিচাৰিছোঁ”—তিনিবাৰ।

তাৰ পিছত ক’লোঁ, “আল্লাহৰ পূৰ্ণ অভিশাপ তোমাৰ ওপৰত।” সি তিনিবাৰ পিছুৱাই নগ’ল। তাৰ পিছত মই তাক ধৰিবলৈ বিচাৰিলোঁ। আল্লাহৰ শপত! আমাৰ ভায়েক ছুলাইমানৰ দুআ নাথাকিলে, পুৱা সি বান্ধ খাই থাকিলহেঁতেন আৰু মদীনাৰ ল’ৰা-ছোৱালীয়ে তাক লৈ খেলিলেহেঁতেন।»

ইমাম আহমদে কয়: আবু আহমদে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; মাইছাৰা ইবন মা‘বাদে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; তেওঁ ছুলাইমানৰ দুৱাৰ-ৰক্ষক আবু ‘উবাইদৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে। তেওঁ কয়: মই ‘আতা ইবন ইয়াজীদ আল-লাইছীক থিয় হৈ নামাজ পঢ়ি থকা দেখিলোঁ। মই তেওঁৰ সন্মুখেৰে পাৰ হ’বলৈ ওলাওঁতেই তেওঁ মোক আঁতৰাই দিলে। তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: আবু ছাঈদ আল-খুদৰীয়ে মোক বৰ্ণনা কৰিছে যে ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম) ফজৰৰ নামাজ পঢ়িবলৈ থিয় হৈছিল আৰু তেওঁ তেওঁৰ পিছফালে আছিল।

ৰাছুলুল্লাহে কিৰাআত পঢ়োঁতে সেয়া তেওঁৰ বাবে জটিল হৈ পৰিছিল। নামাজ শেষ হোৱাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: «তোমালোকে যদি মোক আৰু ইবলীছক দেখিলাহেঁতেন! মই হাত মেলি তাক ধৰি ডিঙি চেপি ধৰিলোঁ; আনকি মোৰ এই দুটা আঙুলিৰ মাজত—বুঢ়া আঙুলি আৰু তাৰ কাষৰ আঙুলিটোৰ মাজত—তাৰ লালাৰ ঠাণ্ডা অনুভৱ কৰিলোঁ। মোৰ ভায়েক ছুলাইমানৰ দুআ নাথাকিলে, সি মছজিদৰ এটা খুঁটাত বান্ধ খাই থাকিলহেঁতেন আৰু মদীনাৰ ল’ৰা-ছোৱালীয়ে তাক লৈ খেলিলেহেঁতেন।

এতেকে তোমালোকৰ মাজৰ যিয়ে পাৰে, তেওঁ আৰু কিবলাৰ মাজত কোনো বাধা হ’বলৈ নিদিবা।» আবু দাউদে আহমদ ইবন আবি ছুৰাইজৰ পৰা, তেওঁ আবু আহমদৰ পৰা এই হাদীছৰ এই অংশটো বৰ্ণনা কৰিছে: «তোমালোকৰ মাজৰ যিয়ে পাৰে, তেওঁ আৰু কিবলাৰ মাজত কোনো বাধা হ’বলৈ নিদিবা।»

ইমাম আহমদে কয়: মু‘আৱিয়া ইবন ‘আমৰে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; ইব্ৰাহীম ইবন মুহাম্মদ আল-ফাযাৰীয়ে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; আল-আওযা‘ীয়ে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; ৰাবী‘আ ইবন ইয়াজীদে মোক ‘আব্দুল্লাহ আদ-দাইলামীৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিলে। তেওঁ কয়: মই ‘আব্দুল্লাহ ইবন ‘আমৰৰ ওচৰলৈ গৈছিলোঁ। তেওঁ তায়িফত থকা তেওঁৰ ‘আল-ৱাহত’ নামৰ বাগিচাত আছিল আৰু কুৰাইশৰ এজন যুৱকৰ সৈতে হাতত হাত ধৰি আছিল; যুৱকজনৰ বিষয়ে মদ্যপান কৰাৰ কথা কোৱা হৈছিল।

মই ক’লোঁ: «আপোনাৰ পৰা এটা হাদীছ মোৰ ওচৰলৈ আহিছে—যিজনে মদৰ এঢোক খায়, আল্লাহে চল্লিশ পুৱালৈকে তাৰ তাওবা গ্ৰহণ নকৰে; আৰু দুৰ্ভগীয়া সেইজন, যি মাতৃৰ গৰ্ভতেই দুৰ্ভগীয়া হয়; আৰু যিজনে কেৱল তাত নামাজ পঢ়াৰ উদ্দেশ্যে বাইতুল মাকদিছলৈ যায়, তেওঁ তাৰ গুনাহৰ পৰা সেইদিনাৰ দৰে ওলাই আহে, যিদিনা তেওঁৰ মাকে তেওঁক জন্ম দিছিল।» যুৱকজনে মদৰ কথা শুনি তেওঁৰ হাতৰ পৰা নিজৰ হাতখন আঁতৰাই লৈ গুচি গ’ল। তেতিয়া ‘আব্দুল্লাহ ইবন ‘আমৰে ক’লে: «মই কোৱা নোহোৱা কথা মোৰ নামত কোৱাটো কাৰো বাবে বৈধ নহয়। মই ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ক কোৱা শুনিছোঁ: “যিজনে মদৰ এঢোক খায়, চল্লিশ পুৱালৈকে তাৰ নামাজ কবুল কৰা নহয়।

যদি তেওঁ তাওবা কৰে, আল্লাহে তেওঁৰ তাওবা কবুল কৰে। তাৰ পিছত যদি তেওঁ পুনৰ মদ খায়, চল্লিশ পুৱালৈকে তাৰ নামাজ কবুল নহয়; যদি তেওঁ তাওবা কৰে, আল্লাহে তেওঁৰ তাওবা কবুল কৰে। তাৰ পিছতো যদি তেওঁ পুনৰ মদ খায়”—তৃতীয়বাৰ নে চতুৰ্থবাৰ, সেইটো মোৰ মনত নাই—“তেন্তে কিয়ামতৰ দিনা আল্লাহে তাক ‘ৰদগাতুল খাবাল’ৰ পৰা পান কৰোৱাটো তেওঁৰ ওপৰত ন্যায়সঙ্গত হ’ব।”»

তেওঁ আৰু কয়: মই ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ক কোৱা শুনিছোঁ: «আল্লাহে তেওঁৰ সৃষ্টিসমূহক অন্ধকাৰত সৃষ্টি কৰিলে; তাৰ পিছত তেওঁ সিহঁতৰ ওপৰত নিজৰ নূৰৰ কিছু অংশ নিক্ষেপ কৰিলে। সেইদিনা যাৰ ওপৰত তেওঁৰ নূৰ পৰিল, তেওঁ হিদায়ত পালে; আৰু যাৰ ওপৰত সেয়া নপৰিল, তেওঁ পথভ্ৰষ্ট হ’ল। সেইবাবেই মই কওঁ, আল্লাহৰ জ্ঞানেৰে কলম শুকাই গৈছে।»

আৰু মই ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ক কোৱা শুনিছোঁ: «ছুলাইমানে আল্লাহৰ ওচৰত তিনিটা বস্তু বিচাৰিছিল। তেওঁ দুটা দান কৰিলে; আৰু আমি আশা কৰোঁ, তৃতীয়টোও আমাক দিয়া হৈছে। তেওঁ এনে বিচাৰ-বিবেচনা বিচাৰিছিল, যি আল্লাহৰ বিচাৰৰ সৈতে মিল খায়; আল্লাহে তেওঁক সেয়া দান কৰিলে। তেওঁ এনে ৰাজ্য বিচাৰিছিল, যি তেওঁৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব; আল্লাহে তেওঁক সেয়া দান কৰিলে।

আৰু তেওঁ বিচাৰিছিল যে যি মানুহে নিজৰ ঘৰৰ পৰা কেৱল এই মছজিদত নামাজ পঢ়াৰ উদ্দেশ্যে ওলাই আহে, তেওঁ নিজৰ গুনাহৰ পৰা সেইদিনাৰ দৰে ওলাই আহক, যিদিনা তেওঁৰ মাকে তেওঁক জন্ম দিছিল। আমি আশা কৰোঁ, আল্লাহে এইটোও আমাক দান কৰিছে।» এই হাদীছৰ শেষৰ অংশটো আন-নাছায়ী আৰু ইবন মাজাই ‘আব্দুল্লাহ ইবন ফাইৰূজ আদ-দাইলামীৰ পৰা বিভিন্ন সনদেৰে বৰ্ণনা কৰিছে; তেওঁ ‘আব্দুল্লাহ ইবন ‘আমৰৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে যে ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-এ কৈছিল: «ছুলাইমানে যেতিয়া বাইতুল মাকদিছ নিৰ্মাণ কৰিছিল, তেতিয়া তেওঁ তেওঁৰ প্ৰতিপালকৰ ওচৰত তিনিটা বিশেষ বস্তু বিচাৰিছিল...» তাৰ পিছত তেওঁ এই হাদীছটো উল্লেখ কৰিছে।

এই বৰ্ণনাৰ পৰা ভিন্ন আৰু অস্বাভাৱিক সনদ আৰু শব্দৰে ৰাফি‘ ইবন ‘উমাইৰ (ৰাঃ)-ৰ পৰাও হাদীছ বৰ্ণিত হৈছে। তাবাৰানীয়ে কৈছে: মুহাম্মদ ইবন আল-হাছান ইবন কুতাইবা আল-‘আছকালানীয়ে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; মুহাম্মদ ইবন আইয়ূব ইবন ছুৱাইদে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; তেওঁ কয়, মোৰ পিতৃয়ে মোক বৰ্ণনা কৰিলে; ইব্ৰাহীম ইবন আবি ‘আবলাহে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; তেওঁ আবু আয-যাহিৰিয়াৰ পৰা, তেওঁ ৰাফি‘ ইবন ‘উমাইৰৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে। ৰাফি‘ই কয়: মই ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ক কোৱা শুনিছোঁ: «আল্লাহে দাউদ (আঃ)-ক ক’লে: “পৃথিৱীত মোৰ বাবে এটা ঘৰ নিৰ্মাণ কৰা।” দাউদে নিৰ্দেশিত ঘৰটোৰ আগতেই নিজৰ বাবে এটা ঘৰ নিৰ্মাণ কৰিলে।

তেতিয়া আল্লাহে তেওঁৰ ওচৰলৈ অহী কৰিলে: “হে দাউদ! তুমি মোৰ ঘৰৰ আগতে নিজৰ ঘৰ নিৰ্মাণ কৰিলা নেকি?” তেওঁ ক’লে: “হে মোৰ প্ৰতিপালক! ৰজাৰ অধিকাৰ আগতে নিজৰ বাবে ৰাখি থোৱাটো আপোনাৰ বিধান অনুসৰিয়েই হৈছিল।” তাৰ পিছত তেওঁ মছজিদ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ ধৰিলে।

দেৱাল সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ সময়ত সেয়া তিনিবাৰ ভাঙি পৰিল। তেওঁ আল্লাহৰ ওচৰত এই বিষয়ে অভিযোগ কৰিলে। আল্লাহে ক’লে: “হে দাউদ! তুমি মোৰ বাবে ঘৰ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ উপযুক্ত নহয়।” তেওঁ ক’লে: “হে মোৰ প্ৰতিপালক, কিয়?” আল্লাহে ক’লে: “তোমাৰ হাতৰ দ্বাৰা যি ৰক্তপাত হৈছে, তাৰ বাবে।”

তেওঁ ক’লে: “হে মোৰ প্ৰতিপালক! সেয়া জানো আপোনাৰ সন্তুষ্টি আৰু প্ৰেমৰ বাবেই হোৱা নাছিল?” আল্লাহে ক’লে: “হয়; কিন্তু সিহঁত মোৰ বান্দা আৰু মই সিহঁতৰ প্ৰতি অধিক দয়ালু।” এই কথা দাউদৰ বাবে বৰ কষ্টকৰ হ’ল। তেতিয়া আল্লাহে তেওঁৰ ওচৰলৈ অহী কৰিলে: “দুখ নকৰিবা।

মই তোমাৰ পুত্ৰ ছুলাইমানৰ হাতত ইয়াৰ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ কৰিম।” দাউদৰ মৃত্যু হোৱাৰ পিছত ছুলাইমানে সেই ঘৰ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ ধৰিলে। নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হ’লে তেওঁ কুৰবানি আগবঢ়ালে, পশু বলি দিলে আৰু বনী ইছৰাঈলক একত্ৰিত কৰিলে। তেতিয়া আল্লাহে তেওঁৰ ওচৰলৈ অহী কৰিলে: “মই দেখিছোঁ, তুমি মোৰ ঘৰ নিৰ্মাণ কৰি আনন্দিত হৈছা।

এতেকে মোৰ ওচৰত বিচৰা, মই তোমাক দিম।” তেওঁ ক’লে: “মই আপোনাৰ ওচৰত তিনিটা বস্তু বিচাৰিছোঁ: এনে বিচাৰ-বিবেচনা, যি আপোনাৰ বিচাৰৰ সৈতে মিল খায়; এনে এখন ৰাজ্য, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব; আৰু যিজনে এই ঘৰলৈ কেৱল নামাজ পঢ়াৰ উদ্দেশ্যে আহে, তেওঁ নিজৰ গুনাহৰ পৰা সেইদিনাৰ দৰে ওলাই আহক, যিদিনা তেওঁৰ মাকে তেওঁক জন্ম দিছিল।”» ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-এ ক’লে: «দুটা বস্তু তেওঁক দিয়া হৈছে; আৰু মই আশা কৰোঁ, তৃতীয়টোও তেওঁক দিয়া হৈছে।»

ইমাম আহমদে কয়: ‘আব্দুছ-ছামাদে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; ‘উমৰ ইবন ৰাশিদ আল-য়ামামীয়ে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; ইয়াছ ইবন ছালামা ইবন আল-আকৱা‘ই তেওঁৰ পিতৃৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে। তেওঁ কয়: «মই ৰাছুলুল্লাহ (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-ক কোনো দুআ কৰা শুনা নাই, যিটো তেওঁ “ছুবহানা ৰাব্বিয়াল আ‘লাল ‘আলিয়িল ৱাহহাব” বুলি আৰম্ভ কৰা নাছিল।»

আবু ‘উবাইদে কৈছে: ‘আলী ইবন ছাবিতে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; জা‘ফৰ ইবন বৰকানে ছালিহ ইবন মিছমাৰৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে। তেওঁ কয়: আল্লাহৰ নবী দাউদ (আঃ)-ৰ মৃত্যু হ’লে আল্লাহে তেওঁৰ পুত্ৰ ছুলাইমান (আঃ)-ৰ ওচৰলৈ অহী কৰিলে: «তুমি তোমাৰ প্ৰয়োজনটো মোৰ ওচৰত খোজা।» তেওঁ ক’লে: «মই আপোনাৰ ওচৰত বিচাৰোঁ, মোৰ অন্তৰকো মোৰ পিতৃৰ অন্তৰৰ দৰে আপোনাক ভয় কৰা কৰি দিয়ক; আৰু মোৰ অন্তৰকো মোৰ পিতৃৰ অন্তৰৰ দৰে আপোনাক ভালপোৱা কৰি দিয়ক।» তেতিয়া আল্লাহে ক’লে: «মই মোৰ বান্দাৰ ওচৰলৈ বাৰ্তা পঠিয়ালোঁ আৰু তেওঁক তেওঁৰ প্ৰয়োজন বিচাৰিবলৈ ক’লোঁ; কিন্তু তেওঁৰ প্ৰয়োজন আছিল—মই যাতে তেওঁৰ অন্তৰক মোৰ প্ৰতি ভয়শীল কৰোঁ আৰু তেওঁৰ অন্তৰক মোক ভালপোৱা কৰি দিওঁ।

সেয়ে মই তেওঁক এনে এখন ৰাজ্য নিশ্চয় দান কৰিম, যি তেওঁৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব।» এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰাৰ্থনা।

আল-বাগাৱীৰ তাফছিৰ

«তেওঁ ক’লে, “হে মোৰ প্ৰতিপালক! মোক ক্ষমা কৰা আৰু মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব।”» মুকাতিল আৰু ইবন কাইছানে কৈছে: অৰ্থাৎ, «মোৰ পিছত আন কাৰো ৰাজ্য নহ’ব।» ‘আতা ইবন আবি ৰাবাহে কৈছে: তেওঁ বুজাইছে, «মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যিখন তুমি মোৰ জীৱনৰ শেষ সময়ত মোৰ পৰা কাঢ়ি নি আন কাৰোবাক নিদিবা; যেনেকৈ মোৰ জীৱনৰ আগৰ কালছোৱাত মোৰ পৰা কাঢ়ি লৈছিলা।»

«নিশ্চয় তুমি—তুমিয়েই পৰম দাতা (الوهاب)।» কোৱা হৈছে যে তেওঁ এইটো বিচাৰিছিল, যাতে এয়া তেওঁৰ নবুওৱতৰ নিদৰ্শন, তেওঁৰ ৰিছালতৰ প্ৰমাণ আৰু এটা মু‘জিযা হয়। আন এটা মত অনুসৰি, তেওঁ এইটো বিচাৰিছিল যাতে এয়া তেওঁৰ তাওবা গ্ৰহণ কৰাৰ প্ৰমাণ হয়; কিয়নো আল্লাহে তেওঁৰ দুআ কবুল কৰিলে, তেওঁৰ ৰাজ্য ঘূৰাই দিলে আৰু তাত অধিক দান কৰিলে। মুকাতিল ইবন হাইয়ানে কৈছে: ছুলাইমানৰ ৰাজ্য আগৰে পৰাই আছিল, কিন্তু «মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব» বুলি কোৱাৰ দ্বাৰা তেওঁ বতাহ, চৰাই আৰু চয়তানসকলক নিজৰ অধীন কৰাৰ কথা বুজাইছিল; ইয়াৰ প্ৰমাণ ইয়াৰ পিছৰ আয়াতসমূহত আছে।

‘আব্দুল ৱাহিদ আল-মালিহীয়ে আমাক জনালে; আহমদ ইবন ‘আব্দুল্লাহ আন-নু‘আইমীয়ে আমাক জনালে; মুহাম্মদ ইবন ইউছুফে আমাক জনালে; মুহাম্মদ ইবন ইছমা‘ঈলে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; মুহাম্মদ ইবন বাশ্বাৰে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; মুহাম্মদ ইবন জা‘ফৰে আমাক বৰ্ণনা কৰিলে; তেওঁ শু‘বাৰ পৰা, তেওঁ মুহাম্মদ ইবন যিয়াদৰ পৰা, তেওঁ আবু হুৰাইৰাৰ পৰা বৰ্ণনা কৰিছে যে নবী (ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম)-এ কৈছিল: «যোৱা নিশা জিনৰ এজন ইফৰীতে মোৰ নামাজত বাধা দিবলৈ মোৰ ওপৰত আক্ৰমণ কৰিছিল। আল্লাহে তাক মোৰ কৰায়ত্ত কৰিলে; মই তাক ধৰিলোঁ আৰু মছজিদৰ এটা খুঁটাত বান্ধি থ’বলৈ বিচাৰিলোঁ, যাতে তোমালোকে সকলোৱে তাক চাব পাৰা।

কিন্তু মোৰ ভায়েক ছুলাইমানৰ এই দুআটো মনত পৰিল: “হে মোৰ প্ৰতিপালক! মোক এনে এখন ৰাজ্য দান কৰা, যি মোৰ পিছত আন কাৰো বাবে উপযুক্ত নহ’ব।” সেয়ে মই তাক অপমানিত কৰি ঘূৰাই পঠিয়ালোঁ।»