Аллаһҡа шөкөр һәм тәүбә
رَبِّ أَوْزِعْنِي، أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ، وَعَلَىٰ، وَالِدَيَّ، وَأَنْ أَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضَاهُ، وَأَصْلِحْ لِي فِي ذُرِّيَّتِي إِنِّي تُبْتُ إِلَيْكَ، وَإِنِّي مِنَ الْمُسْلِمِينَ.
رَبِّ أَوْزِعْنِي أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَالِدَيَّ وَأَنْ أَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضَاهُ وَأَصْلِحْ لِي فِي ذُرِّيَّتِي إِنِّي تُبْتُ إِلَيْكَ وَإِنِّي مِنَ الْمُسْلِمِينَ
Аудионы йөкләп булманы. Һуңыраҡ ҡабатлап ҡарағыҙ.
Раббым! Миңә Һинең миңә һәм ата-әсәйемә күрһәткән ниғмәтеңә шөкөр итергә һәм Һин риза булған изге ғәмәлдәр ҡылырға илһам бир. Тоҡомомдо минең өсөн төҙәт. Ысынлап та, мин Һиңә тәүбә итеп ҡайттым һәм, ысынлап та, мин мосолмандарҙанмын.
Формалары: «әүзиғни» (أَوْزِعْنِي) һәм «аслих ли» (لِي أَصْلِحْ). Был — аҡыл һәм яуаплылыҡ өлгөргән осорға, ҡырҡ йәшкә еткән кешенең доғаһы.
Шәйех Әбдуррахман әс-Сәғди тәфсире
Шәйех әс-Сәғди аңлата: «Кеше ҡырҡ йәшкә еткәс, уның аҡылы тулыһынса камиллаша. Был осорҙа тәүбәне яңыртыу, ата-әсә өсөн шөкөр итеү һәм балаларҙың изгелеге өсөн доға ҡылыу бойоролған».
Имам Ибн Кәсир тәфсире
Ибн Кәсир былай тип белдерә: «Был доғаны әйткән кешеләрҙең иң яҡшы ғәмәлдәрен Аллаһ ҡабул итергә, етешһеҙлектәрен ғәфү итергә һәм уларҙы Йәннәт әһелдәре иҫәбенә индерергә вәғәҙә иткән».
Әл-Багави тәфсире
Аллаһ Тәғәләнең һүҙҙәре: «…Беҙ кешегә ата-әсәһенә яҡшы мөнәсәбәттә булырға васыят иттек. (Әсәһе) уны ауырлыҡ менән йөрөтә һәм ауырлыҡ менән таба…» — бында бала табыуҙағы ауырлыҡ күҙ уңында тотола. «…Уны йөрөтөү һәм имеүҙән айырыу…» — имеүҙән айырыу.
«…утыҙ ай…» — бында йөклөлөктөң иң ҡыҫҡа осоро, йәғни алты ай, һәм баланы имеҙеүҙең иң оҙайлы осоро, йәғни егерме дүрт ай күҙ уңында тотола.
«…Ул үҙенең көсөнә еткәс…» — көс-ҡеүәтенең сигенә, йәшлегенең һәм өлгөрөүенең сигенә еткәс. Был ун һигеҙҙән ҡырҡ йәшкә тиклемге осор. Шуға күрә Аллаһ Тәғәлә былай тигән:
«…һәм ҡырҡ йәшкә еткәс…» Әс-Сүдди менән әд-Даххак: «Был аят Сәғд бин Әбү Вәккас хаҡында иңдерелгән», — тигән. Был ваҡиға тәфсирҙең алдараҡ өлөшөндә килтерелгән.
Икенселәр: «Был аят Әбү Бәкер һәм уның атаһы — Ҡуһафа Усман бин Амр, шулай уҡ әсәһе әл-Хәйр бинт Сәхр бин Амр хаҡында иңдерелгән», — тигән.
Ғәли бин Әбү Талиб былай тигән: «Был аят ата-әсәһенең икеһе лә Ислам ҡабул иткән Әбү Бәкер хаҡында иңдерелгән. Мүһәжирҙәрҙең береһенең дә ата-әсәһе икеһе бергә Ислам ҡабул иткән осраҡ булмаған. Аллаһ Тәғәлә уға ата-әсәһе хаҡында васыят иткән, һәм ул шунан һуң был васыятты үтәргә тырышҡан. Әбү Бәкер ун һигеҙ йәшендә, ул саҡта егерме йәшлек булған Пәйғәмбәргә (Аллаһтың уға сәләме һәм салауаты булһын) юлдаш булып, Шамға сауҙа сәфәренә барған.
Ул ҡырҡ йәшенә еткәс, ә Мөхәммәдкә (Аллаһтың уға сәләме һәм салауаты булһын) пәйғәмбәрлек бирелгәс, Әбү Бәкер уға иман килтергән һәм Аллаһҡа доға ҡылған». «…ул әйтә: «Раббым, миңә һеңдер…» — миңә һеңдер.
«…Һинең миңә һәм ата-әсәйемә күрһәткән игелегеңә шөкөр итергә…» — уларҙы тура юлға күндереп, иман бүләк итеүеңә.
«…һәм Һин риза булған изге ғәмәлдәрҙе һәр ваҡыт ҡылырға…» Ибн Ғәббәс әйткәнсә, Аллаһ уның доғаһына яуап биргән, һәм ул Аллаһҡа иман килтергәндәре өсөн ғазапланған туғыҙ мосолманды ҡоллоҡтан һатып алып азат иткән. Ул ниндәй генә изгелек ҡылырға теләһә лә, Аллаһ уға мотлаҡ ярҙам иткән. Ул шулай уҡ Аллаһҡа былай тип доға ҡылған:
«…тоҡомомдо минең өсөн төҙәт…» Аллаһ уның был доғаһына ла яуап биргән һәм уның бөтә балалары ла иман килтергән. Ул үҙе лә, ата-әсәһе лә, балалары ла иманлы булған. Уның атаһы Әбү Ҡуһафа, Әбү Бәкерҙең үҙе, улы Абдуррахман бин Әбү Бәкер һәм Абдуррахмандың улы Әбү Ғәтик — уларҙың барыһы ла Пәйғәмбәрҙе (Аллаһтың уға сәләме һәм салауаты булһын) тере сағында күргән. Бындай үҙенсәлек башҡа сәхәбәләрҙең береһенә лә бирелмәгән. «…Ысынлап та, мин Һиңә тәүбә менән ҡайттым һәм, ысынлап та, мин Һиңә бирелгәндәрҙәнмен…»
«Ибн Кәсир тәфсире»ндә был аяттың ата-әсәһе һәм бөтә балалары Ислам ҡабул иткән Әбү Бәкер әс-Сиддиҡ хаҡында иңдерелеүе риүәйәт ителә.