Roƙon haƙuri da nasara

Tafsirin Shaikh Abdurrahman as-Sa'di

Saboda haka, sa’ad da suka fito don fuskantar Jālūt da rundunoninsa, dukansu suka ce: “Ya Ubangijinmu! Ka zuba mana haƙuri,” wato: Ka ƙarfafa zukatanmu, Ka sa mu dage da haƙuri, Ka kuma tabbatar da ƙafafunmu don kada su karkace ko mu gudu. Kuma Ka ba mu nasara a kan mutanen nan kãfirai.

Tafsirin Imām Ibn Kathir

Wato, a lokacin da rundunar imani—wadda ta ƙunshi kaɗan daga cikin mutanen Ṭālūt—ta fuskanci maƙiyanta, mutanen Jālūt, waɗanda suke da yawa, sai suka ce: “Ya Ubangijinmu! Ka zuba mana haƙuri,” wato, Ka saukar mana da haƙuri daga gare Ka. “Kuma Ka tabbatar da ƙafafunmu,” wato, a lokacin da muke fuskantar maƙiya, Ka kare mu daga gudu da kasawa. “Kuma Ka ba mu nasara a kan mutanen nan kãfirai.”

Allah Maɗaukaki ya ce: “Sai suka fatattake su da izinin Allah” (wato, suka rinjaye su kuma suka ci galaba a kansu, saboda taimakon Allah gare su), “kuma Dāwūd ya kashe Jālūt.” An ambata a cikin labaran Isra’iliyya cewa Dāwūd ya kashe shi da majajjawa da yake riƙe da ita; ya harbe shi da ita, ta same shi, ya mutu. Ṭālūt kuwa ya yi masa alƙawari cewa idan ya kashe Jālūt zai aura masa ’yarsa, ya ba shi rabin dukiyarsa, kuma ya haɗa shi a cikin harkokinsa. Sai ya cika masa alƙawarin.

Daga baya mulki ya koma ga Dāwūd, amincin Allah ya tabbata a gare shi, tare da annabci mai girma da Allah Ya ba shi. Saboda haka Allah Maɗaukaki ya ce: “Kuma Allah Ya ba shi mulki” (mulkin da yake hannun Ṭālūt), “da hikima,” wato, annabci bayan Samu’īl, “kuma Ya sanar da shi daga abin da Ya so,” wato, daga ilimin da Allah Ya keɓance shi da shi, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi.

Sa’an nan Allah Maɗaukaki ya ce: “Kuma da Allah bai tunkuɗe mutane, sashinsu da sashe ba, da lalle ne ƙasa ta lalace” (wato, da Allah bai kare wasu mutane ta hanyar wasu ba, da Isra’ilawa sun halaka, domin Ṭālūt ya yi yaƙi, Dāwūd kuma ya nuna jarumta wajen fuskantar Jālūt). Kamar yadda Allah Ya ce: “Kuma da Allah bai tunkuɗe mutane, sashinsu da sashe ba, da lalle an rusa gidajen ibada da majami’u da wuraren salla da masallatai, waɗanda ake ambaton sunan Allah a cikinsu da yawa,” har zuwa ƙarshen ayar (Al-Hajj: 40).

Ibn Jarīr, Allah Ya jiƙansa, ya ce: Abū Ḥumayd al-Ḥimṣī, Aḥmad bn al-Muġīra, ya ba ni labari: Yaḥyā bn Sa‘īd ya ba mu labari: Ḥafṣ bn Sulaymān ya ba mu labari, daga Muḥammad bn Sawqa, daga Wabara bn ‘Abd al-Raḥmān, daga Ibn ‘Umar, ya ce: Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi, ya ce: “Lalle Allah yana tunkuɗe bala’i daga gidaje ɗari na maƙwabta saboda wani bawan Allah musulmi salihi.” Sai Ibn ‘Umar ya karanta: “Kuma da Allah bai tunkuɗe mutane, sashinsu da sashe ba, da lalle ne ƙasa ta lalace.”

Wannan isnādi mai rauni ne, domin Yaḥyā bn Sa‘īd ɗin shi ne Abū Zakariyyā al-‘Aṭṭār al-Ḥimṣī, kuma rauninsa mai tsanani ne. Sannan Ibn Jarīr ya ce: Abū Ḥumayd al-Ḥimṣī ya ba mu labari: Yaḥyā bn Sa‘īd ya ba mu labari: ‘Uthmān bn ‘Abd al-Raḥmān ya ba mu labari, daga Muḥammad bn al-Munkadir, daga Jābir bn ‘Abdillāh, ya ce: Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi, ya ce: “Lalle Allah yana kyautata wa mutum musulmi salihi ta hanyar kyautatuwar ’ya’yansa da jikokinsa, da mutanen unguwarsa da unguwannin da suke kewaye da ita.

Kuma ba za su gushe suna cikin kiyayewar Allah Maɗaukaki ba muddin yana cikinsu.” Wannan ma ruwaya ce bakuwar hanya kuma mai rauni, saboda abin da aka ambata a baya.

Abū Bakr bn Mardawayh ya ce: Muḥammad bn Aḥmad bn Ibrāhīm ya ba mu labari: ‘Alī bn Ismā‘īl bn Ḥammād ya ba mu labari: Aḥmad bn Muḥammad bn Yaḥyā bn Sa‘īd ya ba mu labari: Zayd bn al-Ḥubbāb ya ba mu labari: Ḥammād bn Zayd ya ba ni labari, daga Ayyūb, daga Abū Qilāba, daga Abū Asmā’, daga Thawbān, wanda ya ɗaga ruwayar zuwa ga Annabi, ya ce: “A cikinku ba za a gushe da mutane bakwai ba; saboda su ake ba ku nasara, ake yi muku ruwan sama, kuma ake azurta ku, har umarnin Allah ya zo.”

Ibn Mardawayh ya kuma ce: Muḥammad bn Aḥmad ya ba mu labari: Muḥammad bn Jarīr bn Yazīd ya ba mu labari: Abū Mu‘ādh Nahār bn ‘Uthmān al-Laythī ya ba mu labari: Zayd bn al-Ḥubbāb ya ba ni labari: ‘Umar al-Bazzār ya ba ni labari, daga ‘Anbasa al-Khawwāṣ, daga Qatāda, daga Abū Qilāba, daga Abū al-Ash‘ath al-Ṣan‘ānī, daga ‘Ubāda bn al-Ṣāmit, ya ce: Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi, ya ce: “Al-abdāl a cikin al’ummata guda talatin ne; da su ne duniya take tsayuwa, kuma saboda su ake yi muku ruwan sama da ba ku nasara.” Qatāda ya ce: Ina fatan al-Ḥasan yana cikinsu.

Faɗin Allah: “Amma Allah Ma’abucin falala ne a kan talikai,” wato, Ya yi musu falala kuma Ya yi musu rahama, Yana kare wasu daga cikinsu ta hanyar wasu. Hukunci, hikima da hujja duk nasa ne a kan halittunsa a cikin dukan ayyukansa da maganganunsa. Al-Ḥajj: 40. Wannan shi ne ƙarshen bayanin.

Tafsirin al-Baghawi

“Sa’ad da suka fito” yana nufin Ṭālūt da rundunoninsa, wato muminai. “Don fuskantar Jālūt da rundunoninsa,” wato mushrikai. Ma’anar “fito” ita ce suka je fili a sarari, wato wurin da yake buɗe kuma shimfiɗe. “Suka ce: Ya Ubangijinmu!

Ka zuba mana” yana nufin Ka saukar, Ka zuba. “Haƙuri, kuma Ka tabbatar da ƙafafunmu” wato zukatanmu. “Kuma Ka ba mu nasara a kan mutanen nan kãfirai.”