Lutja për gjykim të drejtë

Tefsiri i shejh Abdurrahman Es-Sa’diut

Nëse do të ktheheshim në fenë tuaj, pasi Allahu na shpëtoi prej saj, atëherë vërtet do të shpifnim gënjeshtra kundër Allahut. - Nëse ne do të pajtoheshim me fenë tuaj, ndërkohë që Allahu i Lartësuar na shpëtoi prej saj, atëherë ne do të ishim mashtrues, që shpifin ndaj Allahut të Lartësuar. Ju jeni dëshmitarë se ne kurrë nuk kemi për ta bërë diçka të tillë. Ne jemi të bindur se nuk ka shpifje më të madhe për Allahun, sesa pretendimi se Ai ka partnerë të barabartë. Allahu është Një i vetëm dhe i pashoq, tek i Cili të gjitha krijesat kthehen dhe i luten për nevojat e tyre.

Allahu është absolut në zotërimin e Tij. Ai nuk ka nevojë për fëmijë dhe bashkëshorte. Allahu është i Lartësuar, i Madhërishëm dhe nuk i ka lënë pjesë askujt në pushtetin dhe mbretërimin e Tij. Ne nuk mund të kthehemi kurrë në të, nëse nuk dëshiron Allahu, Zoti ynë. - Është tërësisht e papranueshme për ata që janë si ne që të kthehen në fenë ku ju i ftoni.

Kështu, Shuajbi u preu atyre çdo shpresë se mund të pasonte fenë e tyre, dhe këtë e bëri me disa mënyra. Një herë u tha se nuk e pëlqente atë besim të bazuar mbi shirk, duke e përshkruar atë si shpifje ndaj Allahut të Lartësuar. Madje, ai u deklaroi se, nëse pasonte fenë e tyre të kotë, ai do të bëhej mashtrues. Gjithashtu, profeti Shuajb deklaroi se ishte tejet mirënjohës ndaj Allahut të Lartësuar, që e shpëtoi dhe e ruajti nga besimi i tyre.

Më pas, ai tha se kthimi në atë fe, pasi Allahu e kishte udhëzuar, ishte një çështje e pamundur. E si mund të kthehen në një besim të kotë ato zemra që janë të mbushura me madhërimin e Allahut të Lartësuar dhe me nënshtrim ndaj Tij?! Ato dëshmojnë se Allahu është i vetmi i Adhuruar i pashoq dhe se të gjitha adhurimet duhet t’i kushtohen vetëm Atij. Ndërsa idhujt apo perënditë e idhujtarëve janë kotësi dhe marrëzi, të cilat nuk mund të zënë vend kurrë në zemrat e besimtarëve.

Ndërsa kur bëhet fjalë për pushtetin absolut të Allahut të Lartësuar, besimtarët tregohen me një edukatë dhe përunjësi të veçantë. Ata dëshmojnë se asgjë nuk del jashtë dëshirës dhe vullnetit të Allahut të Lartësuar, duke dëshmuar në këtë mënyrë besimin e tyre të pastër në pushtetin absolut të Tij. Me fjalë të tjera, edhe pse ata janë tërësisht të bindur për saktësinë e besimit të tyre të pastër, edhe pse i urrejnë besimet e kota, ata nuk thonë se do të kryejnë apo jo një veprim, pa e lidhur këtë me dëshirën dhe vullnetin suprem të Allahut të Lartësuar.

Prandaj, plot edukatë dhe përunjësi, ata thanë në fund: “...nëse nuk dëshiron Allahu, Zoti ynë.”. Askush nuk mund të dalë jashtë vullnetit të Allahut të Lartësuar, që bazohet në diturinë dhe urtësinë e Tij. Zoti ynë ka përfshirë me diturinë e Vet gjithçka. Ne i mbështetemi vetëm Allahut. - Allahu i Lartësuar di gjithçka që rregullon gjendjen e njerëzve dhe për çdo gjë që i dëmton ata.

Dhe pikërisht me këtë dituri, Ai përkujdeset dhe rregullon çështjet e tyre, prandaj dhe ne vetëm Allahut i mbështetemi, që Ai të na forcojë në rrugën e drejtë dhe të na ruajë nga çdo devijim në rrugët që të çojnë në zjarrin e Xhehenemit. Ne jemi të bindur se kushdo që i mbështetet Allahut, do të mjaftohet me Allahun, i Cili ka për t'ia lehtësuar si çështjet e fesë, ashtu edhe të dynjasë. O Zoti ynë! Na gjyko ne dhe popullin tonë me gjykimin Tënd të drejtë, sepse Ti je Gjykatësi më i mirë!” - Ndihmo, o Zot, atë që i bëhet padrejtësi dhe që kërkon të drejtën e tij!

Bëje të triumfojë mbi të padrejtët, të cilët e refuzojnë të vërtetën me arrogancë dhe inat. Të lutemi Ty, sepse Ti je më i miri, që ndan çdo çështje me drejtësi. Ndarja dhe gjykimi i Allahut të Lartësuar është dy llojesh: - Ndarje nëpërmjet diturisë, duke e qartësuar të vërtetën nga e kota, udhëzimin e drejtë nga devijimi, si dhe duke qartësuar cilësitë e të udhëzuarve nga ata që janë të devijuar. - Ndarja me shpërblimin dhe ndëshkimin për secilën nga palët.

Kështu, Allahu ndëshkon me drejtësinë e Tij zullumqarët, që refuzojnë të vërtetën dhe, nga ana tjetër, shpëton dhe nderon me shpërblime vepërmirët e të bindurit. Kështu, besimtarët u lutën që Allahu i Lartësuar të bënte ndarjen e tyre nga të tjerët, duke nxjerrë në pah të drejtën dhe të vërtetën, por edhe duke sjellë shumë shenja e mrekulli.

Tefsiri i imamit Ibn Kethir

(Dhe ne nuk mund të kthehemi në të, përveçse nëse Allahu, Zoti ynë, dëshiron.) Kjo ia lë çështjen vullnetit të Allahut, sepse Ai di çdo gjë dhe dija e Tij përfshin gjithçka.

(Tek Allahu mbështetemi.) Domethënë, në çështjet tona, në atë që bëjmë dhe në atë që lëmë.

(O Zoti ynë, gjyko drejt midis nesh dhe popullit tonë!) Domethënë: vendos midis nesh dhe popullit tonë dhe na ndihmo kundër tyre.

(Ti je Gjykatësi më i mirë.) Domethënë: Gjykatësi më i mirë, sepse Ti je i Drejti, që kurrë nuk bën padrejtësi.

Tefsiri i El-Begaviut

(Ne do të shpifnim gënjeshtra kundër Allahut, nëse do të ktheheshim në fenë tuaj, pasi Allahu na shpëtoi prej saj, dhe ne nuk mund të kthehemi në të.) Pasi Allahu na shpëtoi prej saj.

(Përveçse nëse Allahu, Zoti ynë, dëshiron.) Domethënë: vetëm nëse në dijen dhe vullnetin e Allahut është përcaktuar që ne të kthehemi në të; atëherë vendimi i Allahut për ne do të përmbushet dhe gjykimi i Tij mbi ne do të zbatohet. Nëse pyetet: «Ç’kuptim ka fjala e tyre: “Ose do të ktheheni në fenë tonë”, dhe fjala: “Ne nuk mund të kthehemi në të”, kur Shuajbi nuk kishte qenë kurrë në fenë e tyre, që të ishte e saktë të thuhej se po kthehej në fenë tonë?» Përgjigjja është: kuptimi është «ose do të hyni në fenë tonë».

Shuajbi tha: «Ne nuk mund të hyjmë në të». Është thënë gjithashtu se kuptimi është: «nëse bëhemi pjesë e fesë suaj». Fjala «‘āda» ka kuptimin «u bë». Është thënë edhe se me këtë synohej populli i Shuajbit, sepse ata kishin qenë jobesimtarë dhe pastaj besuan; kështu, Shuajbi u përgjigj në emër të tyre.

(Allahu ynë përfshin çdo gjë me dijeninë e Vet.) Dija e Tij përfshin çdo gjë.

(Tek Allahu mbështetemi.) Përballë asaj me të cilën po na kërcënoni. Pastaj, pasi Shuajbi humbi shpresën se ata do të udhëzoheshin, tha:

(O Zoti ynë, gjyko midis nesh dhe popullit tonë!) Domethënë: vendos midis nesh. (Drejtësisht.) «El-Fettāḥ» do të thotë Gjykatës. (Ti je Gjykatësi më i mirë.) Domethënë: Gjykatësi më i mirë.