رَبِّ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ.
رَبِّ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ
آڊيو لوڊ نه ٿي سگهيو. پوءِ ڪوشش ڪريو.
پوءِ (مُوسى) ڊڄندو انتظار ڪڍندو اُن (شھر) مان نڪتو، چيائين ته اي منھنجا پالڻھار ظالمن جي قوم کان مونکي بچاءِ.
هن دعا ۾ حڪم واري صيغي «نَجِّنِي» جو مطلب آهي: «مون کي بچاءِ». هي موسى عليه السلام جي اها دعا آهي، جيڪا مصر مان مدين ڏانهن ڀڄندي، کاڌي ۽ زادِ راهه کان سواءِ، ڪئي هئائين.
شيخ عبدالرحمان السعدي جي تفسير
پوءِ موسى ان شهر مان ڊڄندو ۽ چوڌاري نظر رکندو نڪتو، ته متان کيس قتل ڪيو وڃي. هن الله کان دعا گهري ۽ چيو: «اي منهنجا پالڻهار! مون کي ظالم قوم کان بچاءِ». بيشڪ هن پنهنجي گناهه کان توبه ڪئي هئي؛ سندس اهو ڪم قتل ڪرڻ جي ارادي کان سواءِ، ڪاوڙ ۾ ٿي ويو هو. تنهن ڪري انهن جو کيس ڌمڪائڻ سندن ظلم ۽ دليري هئي.
امام ابن ڪثير جي تفسير
جڏهن ان ماڻهوءَ کيس ٻڌايو ته فرعون ۽ سندس حڪومت وارا سندس معاملي ۾ گڏجي ڇا منصوبو ڪري رهيا آهن، تڏهن هو اڪيلو مصر مان نڪري ويو. سندس دل کي اهڙي حالت جي عادت نه هئي، بلڪه هو آسودگي، نعمت ۽ سرداريءَ ۾ رهيو هو.
«پوءِ هو ان شهر مان ڊڄندو ۽ چوڌاري نظر رکندو نڪتو»—يعني هو چوڌاري ڏسندو پئي رهيو.
«چيائين: اي منهنجا پالڻهار! مون کي ظالم قوم کان بچاءِ»—يعني فرعون ۽ سندس سردارن کان. روايت ۾ آيو آهي ته الله تعالى سندس رهنمائيءَ لاءِ گهوڙي تي هڪ فرشتو موڪليو، جنهن کيس رستو ڏيکاريو؛ ۽ الله ئي وڌيڪ ڄاڻندڙ آهي.
البغوي جي تفسير
«پوءِ موسى ان شهر مان نڪتو».
«ڊڄندو ۽ چوڌاري نظر رکندو»—يعني پڪڙڻ لاءِ ايندڙن جو انتظار ڪندو.
«چيائين: اي منهنجا پالڻهار! مون کي ظالم قوم کان بچاءِ»—يعني ڪافرن کان. قصي ۾ آيو آهي ته جڏهن فرعون کي سندس ڀڄي وڃڻ جي خبر پئي ته هن کيس ڳولڻ لاءِ ماڻهو موڪليا ۽ چيو: «رستن جي ڏکين چڙهائين تان گهوڙن تي چڙهي وڃو، ڇو ته هو رستو سڃاڻي نٿو.»
صحيح مسلم (2699) ۾ خطري کان ڀڄڻ وقت الله تي ڀروسو ڪرڻ بابت نبي ﷺ جا لفظ روايت ڪيا ويا آهن.