Ибраһимдың доғаһы һәм сәләмәт йөрәк
رَبِّ هَبْ لِي حُكْمًا، وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ، وَاجْعَلْ لِي لِسَانَ صِدْقٍ فِي الْآخِرِينَ، وَاجْعَلْنِي مِنْ، وَرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيمِ، وَاغْفِرْ لِأَبِي، إِنَّهُ كَانَ مِنَ الضَّالِّينَ، وَلَا تُخْزِنِي يَوْمَ يُبْعَثُونَ يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ، وَلَا بَنُونَ إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ.
رَبِّ هَبْ لِي حُكْمًا وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ وَاجْعَلْ لِي لِسَانَ صِدْقٍ فِي الْآخِرِينَ وَاجْعَلْنِي مِنْ وَرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيمِ وَاغْفِرْ لِأَبِي إِنَّهُ كَانَ مِنَ الضَّالِّينَ وَلَا تُخْزِنِي يَوْمَ يُبْعَثُونَ يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ
Аудионы йөкләп булманы. Һуңыраҡ ҡабатлап ҡарағыҙ.
Раббым! Миңә хөкөм бир һәм мине тәҡүәләргә ҡуш! Мине һуңғы быуындарҙа яҡшы һүҙ менән иҫкә алыныусыларҙан ит! Мине Нәғим йәннәтенә мираҫсыларҙан ит! Атайымды ярлыҡа, сөнки ул аҙашҡандарҙан булды. Улар терелтеләсәк көндә мине хур итмә — ул көндө мал да, улдар ҙа файҙа килтермәҫ, Аллаһҡа сәләмәт йөрәк менән килгән кешенән башҡа.
Ибраһимдың доғалары бер нисә үтенесте үҙ эсенә ала: «һаб ли» (لِي هَبْ) — «миңә бир», «әлхиқни» (أَلْحِقْنِي) — «мине ҡуш», «ижғәл ли» (ي ل اجْعَل) — «минең өсөн ит». «Сәләмәт йөрәк» (قَلْبٌ سَلِيمٌ) төшөнсәһе Әхирәттә ҡотолоуҙың берҙән-бер нигеҙе итеп күрһәтелә.
Шәйех Әбдуррахман әс-Сәғди тәфсире
Шәйех әс-Сәғәди әйтә: «Сәләмәт йөрәк — ширктан, шик-шөбһәләрҙән, көнсөллөктән, асыуҙан һәм гонаһтарға бәйләнеүҙән азат йөрәк. Ибраһимдың яҡшы исеме Ҡиәмәт көнөнә тиклем бөтә быуындарҙа һаҡланып ҡала».
Имам Ибн Кәсир тәфсире
Ибн Кәсир аңлата: «Аллаһ Ибраһимдың үҙе хаҡында яҡшы иҫтәлек ҡалдырыу тураһындағы доғаһына яуап бирҙе: бөтә халыҡтар ҙа — мосолмандар, йәһүдтәр һәм христиандар — Ибраһимды ярата һәм хөрмәт итә».
Әл-Багави тәфсире
«…(Ибраһим Аллаһҡа доға ҡылып:) “Раббым, миңә хөкөм бир…”» Ибн Ғәббәс: был — Аллаһ билдәләгән сиктәрҙе белеү һәм Уның ҡанундарын белеү, тигән. Мүҡатил: аңлау һәм белем, тигән. Әл-Кәлби: пәйғәмбәрлек, тигән.
«…һәм мине тәҡүәләргә ҡуш…» йәғни минән алда булған пәйғәмбәрҙәргә, уларҙың дәрәжәһенә һәм хәленә ҡуш.
«…һәм минең өсөн һуңғылар араһында хаҡ һүҙ менән иҫкә алыныуҙы насип ит…» йәғни минән һуң йәшәйәсәк өммәттәр араһында яҡшы һүҙ, маҡтау һәм дөйөм ҡабул ителеү. Аллаһ Тәғәлә быны уға насип итте: төрлө дин тотҡандар уны яҡын күрҙе һәм ул хаҡта яҡшы һүҙ һөйләне. Әл-Ҡутәйби әйткән: аятта «һөйләү» һүҙенең урынына «лисән» (тел) һүҙе ҡулланылған, сөнки кешеләр тел ярҙамында һөйләй.
«…һәм мине Нәғим йәннәтенә мираҫсыларҙың береһе ит…» йәғни Нәғим йәннәте биреләсәк кешеләрҙән ит.
«…һәм атайымды ярлыҡа, сөнки ул аҙашҡандарҙан булды…» Ибраһим был доғаны атаһының Аллаһ дошманы икәнен белгәнгә тиклем ҡылған; был хаҡта «әт-Тәүбә» сүрәһендә инде әйтелде.
«…һәм мине хур итмә…» йәғни мине мәсхәрә һәм хурлыҡҡа ҡалдырма. «…улар терелтеләсәк көндә…» «…мал да, улдар ҙа файҙа килтермәгән көндә…»
«…Аллаһҡа саф йөрәк менән килгән кешенән башҡа!»…» йәғни ширктән һәм шик-шөбһәләрҙән таҙартылған күңел менән. Ә гонаһтарға килгәндә, уларҙан бер кем дә тулыһынса азат була алмай. Был — тәфсирселәрҙең күпселегенең фекере.
Сәғид бин әл-Мүсәййиб әйткән: саф йөрәк — сәләмәт йөрәк, сөнки кәферҙең һәм монафиҡтың йөрәге ауырыу була. Аллаһ Тәғәлә: «Уларҙың йөрәктәрендә ауырыу бар» (әл-Бәҡара сүрәһе, 10-сы аят), — тигән. Ибн Усман ән-Нисапури әйткән: ул — бидғәттәрҙән таҙа һәм Сөннәттә тыныслыҡ тапҡан йөрәк.
«Сәхих әл-Бохари»ҙа (№ 4768) Әбү Һөрәйрәнән риүәйәт ителә: Ҡиәмәт көнөндә Ибраһим атаһы Әзәр менән осрашыр, әммә ул көфөрлөгө арҡаһында гиә һымаҡ хайуанға әйләндерелгән булыр.