Du'a 05 Kisal e ñaamri 10 min e janngugol

Moƴƴere e aduna e laakara

Jannginoo e galleeɓe ɗiɗi 2:201
Binndi Arabere

رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً، وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ.

رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ

Binndi Arabere ndee iwii e Al-Qur'aana, e taƴre binndi. البقرة 2:201
Heɗoto du'aa 0:00 0:00
Ɓanngo
Binndi no ɗemngal ɗinɗe Rabbanā ātinā fī d-dunyā ḥasanatan wa-fī l-ākhirati ḥasanatan wa-qinā ʿadhāba n-nār.
Firo maanaa
Rowwad Translation CenterFF

No he maɓɓe wi'ooɓe: Joomi amen, okku min moƴƴere aduna e laakara, ndanndaa min lebte jayngol

Maanaa e ko ɓurɗo feewde

No feewi: ɗaɓɓitde e waɗde. Ko du’a ɓurɗo hattanande e waɗde e Islaam. Nde waɗi e mum timmungal kisal e moƴƴere e nguurndam aduna, e kisnugol abada e Aakhirah.

Firo e jannginooje

Tafsiir sheekh Abdurrahman as-Saadi

Allaahu laatani e ɗaɗi ɗiɗi yimɓe, tee kala yimɓe ɗaɓɓata e Makko ko ɓe yiɗi, tee ɓe ɗaɓɓata e Makko reende ɓe e ko bonnanta. Kono ɗaɓɓitanɗe maɓɓe ceertuɗe. Wonɓe e maɓɓe: «Ko waɗi wi’a: “Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna”», ɗum firti ko ɗaɓɓitde e Makko ko ɓe yiɗi e jiidaye aduna, tee alaa heen ko heɓata e Aakhirah, sabu ɓe ɓuri yiɗde aduna, tee ɓe waɗi ɗaɓɓitannde maɓɓe tan e aduna. E goɗɗi e maɓɓe ɗaɓɓata Allaahu ko nafanta ɗiɗi ɗin ɗiɗi; ɓe ɗaɓɓata e Makko e haaje mawɗe diine maɓɓe e aduna maɓɓe.

Kala e ɗeen ɗiɗi, heɓata paykun e ko ɓe golliri e ko ɓe waɗi; Allaahu yo ɓe weltin e nder gollal maɓɓe, ɓaɗte maɓɓe e anniyaaji maɓɓe, weltinde wonde hakkunde peewal e ɓural. Allaahu heewi yettude e yettoore timmuunde e timmunde.

E ndee aaya woni dalil wonde Allaahu jaɓata du’a kala mo ɗaɓɓitii, Muslim walla kafir walla faasiq; kono jaɓugol Makko du’a mo ɗaɓɓitii wonaa dalil yiɗde Makko mo e ɓadugol Makko e makko, so wonaa e ɗaɓɓitanɗe Aakhirah e haaje mawɗe diine.

Moƴƴere ɗaɓɓetee ndee e aduna, naatnata kala ko moƴƴi e ɗum e gite gorko: arzaaq heewɗo, laaɓɗo, laaɓɗo e halal; debbo moƴƴo; ɓiɗɗo mo gite holla; jam; ganndal nafataangal; golle moƴƴe; e ko wayi ɗum, e ko ɗaɓɓetee e ɗaɓɓitanɗe yiɗaaɗe, jaɓaaɗe.

Moƴƴere Aakhirah ko kisnugol e lepte, e nder kaburu, e nokkuure tigiire, e jayngol; e heɓugol weltaare Allaahu, e heɓugol na’imaaji tabitɗi, e ɓadugol Joomiraaɗo yurmiɗo. Ndeen du’a woni du’a ɓurɗo huunde e timmunde, tee ko ɓuri haanude ɓe suɓa. Sabab ɗum, Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) ɓuri waɗde du’a ndee, tee ɓuri wallude yimɓe e ndee.

Tafsiir imaam Ibn Kathiir

O wi’i: «E wonɓe e maɓɓe ko wi’a: “Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol”». Ndee du’a renndini moƴƴere kala e aduna, tee ɗaɓɓitii bonanɗe kala. Moƴƴere e aduna naatnata kala ɗaɓɓitannde aduna: cellal, suudu yaajɗo, debbo moƴƴo, arzaaq heewɗo, ganndal nafataangal, golle moƴƴe, ko jogoraaɗo naatata e jam, yettoore moƴƴere, e ko woɗɗi. Ɗum heewi e konngol tafsiirɓe; ɗum ngalaa ko ɗum jeyaaki, sabu ɗum fof naatnata e moƴƴere e aduna.

Moƴƴere e Aakhirah, ɓurnde mawɗe e mum ko naatde Aljanna, e ko rewti e mum: kisnugol e kulol mawngol e nokkuuji yaltinaaɗi, laɓɓingol hisaab, e ko goɗɗi e haalaaji Aakhirah moƴƴi. Kisal e jayngol, ɗum naamninta laɓɓingol sababuuji mum e aduna: haayde ko Allaahu haɗi e bonanɗe, e accugol ko ɗaɓɓittee e ɗum, ko ɗaɓɓittee e mum ɗum humpitoo, e ko haram.

Al-Qaasim ibn ʿAbdir-Raḥmaan wi’i: «Mo heɓi ɓernde yettootoonde, ɗemngal siftotoongal Allaahu, e ɓandu muñɗo, heɓii moƴƴere e aduna e moƴƴere e Aakhirah, tee reenaa e lepte jayngol».

Sabab ɗum, Sunnah ardi e cuɓoraaɗi e ndee du’a. Al-Bukhaari wi’i: Abu Maʿmar anndinani min, ʿAbdul-Waarith anndinani min, ɗum e ʿAbdul-ʿAziiz, ɗum e Anas ibn Maalik, o wi’i: Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) ko wi’a: «Allaahu, Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol».

Imaam Aḥmad wi’i: Ismaaʿiil ibn Ibraahiim anndinani min, ʿAbdul-ʿAziiz ibn Ṣuhayb, ɗum e Anas, o wi’i: du’a ɓurɗo yeeso ko Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) du’a waɗirta ko: «Allaahu, Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol».

Ibn Abii Ḥaatim wi’i: baaba am anndinani min, Abu Nuʿaym anndinani min, ʿAbdus-Salaam ibn Shaddaad—ko Abu Ṭaalut—wi’i: mi wonnoo e Anas ibn Maalik. Thaabit wi’i mo: «Ko gorko’en amen yiɗi a du’a waɗana ɓe». O wi’i: «Allaahu, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol». Ɓe haaldii duuɓi seeɗa, haa ɓe yiɗi yahaade, o wi’i: «Ee Abu Ḥamzah, gorko’en maa yiɗi yahaade; du’a waɗan ɓe».

O wi’i: «Aɗon yiɗi mi feccita on haalaaji ɗin? So Allaahu hokkii on moƴƴere e aduna e moƴƴere e Aakhirah, tee reeni on e lepte jayngol, o hokkii on ko moƴƴi fof».

Aḥmad kadi wi’i: Muḥammad ibn Abii ʿAdiyy anndinani min, ɗum e Ḥumayd, ɗum e Anas: Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) yillii gorko e Muslimɓe, ɓandu makko waylii no ɓiɗɗo naange. Annabi Allaahu wi’i mo: «Aɗa ɗaɓɓata Allaahu huunde walla ɗaɓɓata ɗum e Makko?» O jaabi: «Eey, miɗo wi’a: Allaahu, ko maa njalaa mi e mum e Aakhirah, yaaɓin ɗum am e aduna». Annabi Allaahu wi’i: «Subḥaanallaah!

A waawataa ɗum, walla a heɓataa sembe e mum. Miɗa yiɗi a wi’a: “Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol”». O du’a Allaahu, Allaahu sellini mo. Muslim tan waɗi ɗum e Sahih makko, o riwoyii ɗum e hadith Ibn Abii ʿAdiyy.

Imaam Ash-Shaafiʿi wi’i: Saʿiid ibn Saalim al-Qaḍḍaaḥ anndinani min, ɗum e Ibn Jurayj, ɗum e Yaḥyaa ibn ʿUbayd—mawlaa As-Saa’ib—ɗum e baaba makko, ɗum e ʿAbdullaah ibn As-Saa’ib: o nanii Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) wi’a e hakkunde rukna Yamaani e rukna Hawduga: «Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol». Ath-Thawri riwaya ɗum kadi e Ibn Jurayj hono ɗum. Ibn Maajah riwaya ɗum e Abu Hurayrah, e Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam), konngol nannduɗo ɗum. E sanad mum woni sembe woyi, Allaahu ɓuri anndude.

Ibn Mardawayh wi’i: ʿAbdul-Baaqi anndinani min, Aḥmad ibn al-Qaasim ibn Musaawar, Saʿiid ibn Sulaymaan, Ibraahiim ibn Sulaymaan, ʿAbdullaah ibn Hurmuz, Mujaahid, ɗum e Ibn ʿAbbaas, o wi’i: Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) wi’i: «Mi waɗaani ɗum ko mi yahi e rukna, so wonaa mi yi’i malayka e mum ina wi’a: “Aamiin”. So on yahii e mum, wi’ee: “Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol”». O wi’i: Anas ko so o yiɗi du’a, o waɗata ndee du’a; so o yiɗi du’a e goɗɗum, o waɗata ndee du’a e mum. ʿAbdullaah ibn Bakr as-Sahmi, Ḥumayd anndinani min.

Tafsiir al-Baghawi

«E wonɓe e maɓɓe ko wi’a: “Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol”», ɗum ko mi’iɓe. Ɓe ceerti e ma’ana ɗiɗi ndee moƴƴere. ʿAli ibn Abii Ṭaalib (Allaahu welta e makko) wi’i: «Moƴƴere e aduna ko debbo peewɗo; moƴƴere e Aakhirah ko Aljanna».

Abu al-Qaasim ʿAbdullaah ibn Muḥammad al-Ḥaniifi anndinani min, Abu al-Ḥasan Muḥammad ibn Yaʿquub aṭ-Ṭuusi, Abu Bakr Aḥmad ibn Yuusuf ibn Khallaad, al-Ḥaarith ibn Abii Usaamah, Abu ʿAbdir-Raḥmaan al-Muqri, Ḥaywah e Ibn Lahiʿah, ɓe ɗiɗo wi’i: Shuraḥbiil ibn Shariik anndinani min, o nana Abu ʿAbdir-Raḥmaan al-Ḥubuli haalande e ʿAbdullaah ibn ʿAmr ibn al-ʿAaṣ (Allaahu welta e makko), e Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam), o wi’i: «Aduna fof ko ko ɗaɓɓetee; tee ko ɓuri moƴƴude e ko ɗaɓɓetee e mum ko debbo peewɗo».

Al-Ḥasan wi’i: «Moƴƴere e aduna ko ganndal e ibada; moƴƴere e Aakhirah ko Aljanna». As-Suddi e Ibn Ḥibbaan wi’i: «“E aduna moƴƴere” ko arzaaq halal e golle moƴƴe; “e Aakhirah moƴƴere” ko yaafugol e njoɓdi».

Abu Bakr ibn Muḥammad ibn ʿAbdullaah ibn Abii Tawbah anndinani min, Abu Ṭaahir Muḥammad ibn Aḥmad al-Ḥaarith, Abu al-Ḥasan Muḥammad ibn Yaʿquub al-Kasaa’i, ʿAbdullaah ibn Maḥmuud, Ibraahiim ibn ʿAbdullaah al-Khallaal, ʿAbdullaah ibn al-Mubaarak, Yaḥyaa ibn Ayyuub wi’i: ʿUbaydullaah ibn Zaḥr haalani min, ʿAli ibn Yaziid, al-Qaasim Abu ʿAbdir-Raḥmaan, Abu Umaamah, e Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam), o wi’i: «Ko ɓuri ɓernde am weltaade e awliyaa am ko gomɗinɗo ɗo darti, mo heɓi e salaaji, mo moƴƴini ɓeydude Allaahu, tee o ɗowtii mo e suuɗi, o anndaa e yimɓe, ɗum waɗi yimɓe laaɓaani e ɗowtude mo e gite, arzaaq makko heewaani ɗaɓɓitde, o muñii ɗum».

Refti o fecciti juuɗe makko, o wi’i: «Helle leɗɗe makko yaaɓi, ko fewndo ɓe yuɓɓata e nder ɓerɗe maɓɓe; ko jeyaaɗi makko heewaani». Qataadah wi’i: «E aduna moƴƴere ko cellal; e Aakhirah moƴƴere ko cellal». ʿAwf wi’i e ndee aaya: «Mo Allaahu hokkii Islaam, Al-Qur’an, galle e ɓesngu, e jawdi, o heɓii moƴƴere e aduna e moƴƴere e Aakhirah».

Ash-Shaykh Abu al-Qaasim ʿAbdullaah ibn ʿAli al-Karkaani aṭ-Ṭuusi anndinani min, Abu Ṭaahir Muḥammad ibn Mahmesh az-Ziyaadi, Abu al-Faḍl ʿAbduus ibn al-Ḥusayn ibn Manṣuur as-Simsaar, Abu Ḥaatim Muḥammad ibn Idriis al-Ḥanẓali ar-Raazi, Muḥammad ibn ʿAbdullaah al-Anṣaari, Ḥumayd aṭ-Ṭawiil, Thaabit al-Banaani, ɗum e Anas ibn Maalik (Allaahu welta e makko) wi’i: Annabi Allaahu yi’i gorko, ɓandu makko waylii no ɓiɗɗo naange. O wi’i: «Aɗa du’a Allaahu huunde walla a ɗaɓɓata huunde e Makko?» Gorko wi’i: «Eey, miɗo wi’a: Allaahu, ko maa njalaa mi e mum e Aakhirah, yaaɓin ɗum am e aduna».

Annabi Allaahu wi’i: «Subḥaanallaah! Ndeen a waawataa ɗum, tee a heɓataa sembe e mum. Miɗa yiɗi a wi’a: “Allaahu, Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol”».

Abu al-Ḥasan Muḥammad ibn Muḥammad as-Sarakhsi anndinani min, Abu al-Ḥasan Aḥmad ibn Muḥammad ibn Abii Isḥaaq al-Ḥajjaaji, Abu al-ʿAbbaas Muḥammad ibn ʿAbdir-Raḥmaan ad-Daghuuli, Muḥammad ibn Mishkaan, Abu Daawuud, Shuʿbah, Thaabit, ɗum e Anas, wi’i: Annabi Allaahu (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) ko ɓuri waɗde konngol: «Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol».

ʿAbdul-Wahhaab ibn Muḥammad al-Kasaa’i anndinani min, ʿAbdul-ʿAziiz ibn Aḥmad al-Khallaal, Abu al-ʿAbbaas aṣ-Ṣamm, ar-Rabiiʿ ibn Sulaymaan, Ash-Shaafiʿi, Saʿiid ibn Saalim al-Qaḍḍaaḥ, ɗum e Ibn Jurayj, ɗum e Yaḥyaa ibn ʿUbayd—mawlaa As-Saa’ib—ɗum e baaba makko ʿAbdullaah ibn As-Saa’ib: o nanii Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) wi’a e hakkunde rukna gorko’en Banii Jumah e rukna Hawduga: «Joomi amen, hokku min moƴƴere e aduna, e moƴƴere e Aakhirah, tee reenu min e lepte jayngol».

Hadiis ɗaɓɓitiiɗo

E «Ṣaḥiiḥ al-Bukhaari» (№ 4522) e «Ṣaḥiiḥ Muslim» (№ 2688) riwayaama e Anas ibn Maalik wonde du’a ɓurɗo heewde e ɗaɓɓitde e Annabi (ṣallallaahu ʿalayhi wa sallam) ko ɗeen konngol.

Kelme ɓeyditte
  • #du’a
  • #moƴƴere
  • #aduna
  • #laakara
  • #jayngol
  • #ɗaɓɓude

Yiylo e du'aaji

Yiylo e temre, sura, firo, tafsiir walla binndi Arabere. Aɗa waawi yiylude e Arabere — taƴre binndi ndee alaa waɗde.

↑ ↓ navigate · ↵ open · esc close Njaɓɓaaji →