Haƙuri da mutuwa cikin Musulunci

Tafsirin Shaikh Abdurrahman as-Sa'di

“Kuma me kake ƙyama a gare mu?” Ma’ana: Me kake zarginmu da shi, kana musunmu kuma kana yi mana barazanar azaba? Ba mu da wani laifi sai dai mun yi imani da Ubangijinmu. Idan wannan laifi ne da ake zargi da shi, kuma mai aikata shi ya cancanci hukunci, to wannan ne laifinmu.

Sannan suka roƙi Allah Ya tabbatar da su, Ya kuma ba su haƙuri, sai suka ce: “Ya Ubangijinmu! Ka zuba” ma’ana, Ka saukar “a kanmu haƙuri” mai girma, kamar yadda siffar kalmar da aka ambata ba tare da takamaiman iyaka ba take nuni da haka. Wannan jarabawa ce mai girma, wadda kan kai ga rasa rai; saboda haka ana buƙatar haƙuri mai yawa a cikinta, domin zuciya ta tsaya daram, mumini ya natsu a kan imaninsa, kuma firgici mai yawa ya gushe daga gare shi. “Kuma Ka cika mana [rayuwa] muna Musulmai” ma’ana, muna masu miƙa wuya ga umarninka, masu bin Manzonka.

A bayyane yake cewa Fir’auna ya aikata musu abin da ya yi musu barazana da shi, kuma Allah Maɗaukaki Ya tabbatar da su a kan imani. Fir’auna da manyansa, da talakawansu waɗanda suka bi manyan, sun yi girman kai ga ayoyin Allah, kuma suka ƙaryata su bisa zalunci da girman kai, sa’ad da ayoyin suka zo musu.

Tafsirin Imām Ibn Kathir

A lokacin da suka ce: “Ya Ubangijinmu! Ka zuba haƙuri a kanmu,” wato, Ka lullube mu da haƙuri mu tsaya a kan addininka, “kuma Ka cika mana [rayuwa] muna Musulmai,” wato, muna bin annabcinka Musa, amincin Allah ya tabbata a gare shi. Kuma suka ce wa Fir’auna: “Saboda haka ka zartar da abin da za ka zartar; ai abin da kake zartarwa na wannan rayuwar duniya ne kawai. Lalle mun yi imani da Ubangijinmu domin Ya gafarta mana kurakuranmu da sihirin da ka tilasta mana yi.

Allah ne Mafi alheri kuma Mafi dawwama. Lalle duk wanda ya zo wa Ubangijinsa yana mai laifi, to, Jahannama ce makomarsa; ba ya mutuwa a cikinta, kuma ba ya rayuwa. Amma wanda ya zo gare Shi yana mai imani, ya kuma aikata ayyukan ƙwarai, to, waɗannan suna da manyan darajoji.” (Ṭā Hā: 72–75).

A farkon yini sun kasance matsafa, amma a ƙarshensa suka zama shahidai, salihai. Ibn Abbas, Ubayd ibn Umayr, Qatādah da Ibn Jurayj sun ce: Sun kasance matsafa a farkon yini, kuma shahidai a ƙarshensa.

Tafsirin al-Baghawi

“Kuma me kake ƙyama a gare mu?” Ma’ana: Me kake ƙi a gare mu? A cewar al-Ḍaḥḥāk da wasu, ma’anarsa ita ce: Me kake suka da shi a gare mu? A cewar ‘Aṭā’, ba mu da wani laifi a wurinka da za ka azabtar da mu da shi, “sai dai mun yi imani da ayoyin Ubangijinmu a lokacin da suka zo mana.”

Sai suka koma ga Allah Mai girma da ɗaukaka, suka ce: “Ya Ubangijinmu! Ka zuba” wato, Ka saukar “a kanmu haƙuri, kuma Ka cika mana [rayuwa] muna Musulmai.” Al-Kalbī ya ambata cewa Fir’auna ya yanke hannayensu da ƙafafunsu, sannan ya gicciye su. Wasu kuma sun ambata cewa Fir’auna bai sami ikon cutar da su ba, bisa ga faɗin Allah Maɗaukaki: “Saboda haka, ba za su iya kaiwa gare ku ba. Da ayoyinMu, ku biyu da waɗanda suka bi ku ne za ku yi nasara.” (Al-Qaṣaṣ: 35).