Pendim dhe mëshirë hyjnore

Tefsiri i shejh Abdurrahman Es-Sa’diut

Dhe Musai zgjodhi shtatëdhjetë veta nga populli i vet për vendin tonë të takimit. - Kur bijtë e Izraelit u penduan dhe u kthyen në rrugën e drejtë, Musa zgjodhi shtatëdhjetë burra ndër më të mirët, me qëllim që të kërkonin falje për popullin e tyre. Këtyre Allahu i Lartësuar u premtoi një vend dhe kohë takimi, por kur ata mbërritën atje, i thanë Musait: “Na trego ku është Allahu, ta shohim!” Kjo qe një paturpësi e madhe. Pas gjithë atyre gabimeve, ja edhe një kërkesë e pamenduar dhe e padrejtë.

Kur ata i rrëmbeu tronditja e fuqishme... - Ata u drodhën dhe të gjithë ranë përtokë, gati për t’u shkatërruar. Por Musai vijoi me përgjërim që t’i lutet Allahut: ... ai tha: “O Zoti im! Po të kishe dashur Ti, do të na kishe shkatërruar më parë, si ata, edhe mua. - O Zoti im, Ti mund të na ndëshkoje para se të vinim këtu dhe të kërkonim falje për popullin tonë dhe përpara se ata të bënin atë kërkesë të padrejtë dhe pa edukatë. A po na shkatërron për atë që vepruan mendjelehtët nga mesi ynë? - Të lutem, mos na ndëshko për shkak të mendjelehtëve, që nxitohen!

Në fakt, ky është një paralajmërim për këdo që merr guximin të tregojë edukatë të ulët me Allahun e Madhëruar. Musai u justifikua me mendjelehtësinë e atyre njerëzve. Po të kishin patur logjikë të shëndoshë, nuk do ta bënin atë veprim. Kjo është vetëm një sprovë e urdhëruar nga Ti, me të cilën e lë të humbur atë që Ti do dhe udhëzon në rrugë të drejtë atë që Ti do. - Musai dëshmoi se ajo qe një fitne tepër e rëndë dhe e rrezikshme, aq sa mund ta devijonte njeriun nga feja e Zotit, prandaj tha: Ti je Mbrojtësi ynë.

Na fal e na mëshiro, sepse Ti je më i Miri Falës! - Kështu, Allahu i Lartësuar iu përgjigj lutjes së Musait, i ngjalli sërish ata, pasi kishin vdekur, dhe ua fali gjynahet. Cakto për ne atë që është e mirë në këtë Botë dhe në Botën tjetër!... - Mirësia për të cilën lutet Musai është dituria e dobishme, një furnizim i gjerë hallall dhe vepra të mira. Por të mirat nuk kërkohen vetëm për në dynja, por edhe për në ahiret. Të mirat e ahiretit janë ato që ka përgatitur Allahu i Lartësuar për të dashurit e Tij punëmirë në Xhenetin e përjetësisë. ...

Ne jemi kthyer (të penduar) tek Ti!” - Ne jemi kthyer me përunjësi drejt Teje, duke qenë të vetëdijshëm për mangësitë dhe gjynahet tona. Ai tha: “Me ndëshkimin Tim godas atë që Unë dëshiroj, ndërsa mëshira Ime ka përfshirë gjithçka. - Me ndëshkimin Tim godas atë që Unë dëshiroj prej atyre që kanë ndjekur rrugën e keqe e që e meritojnë zemërimin Tim. Ndërsa mëshira Ime ka përfshirë gjithçka prej botës së sipërme dhe të poshtme, të drejtët dhe gabimtarët, besimtarët dhe mohuesit.

Nuk ka ndonjë krijesë që të mos e ketë përfshirë mëshira e Allahut të Lartësuar dhe që të mos ketë shijuar mirësinë, dhuratat dhe bujarinë e Tij. Por mëshira e posaçme, e cila fal lumturinë e dynjasë dhe të ahiretit, u dhurohet vetëm atyre që kanë këto cilësi: Atë (mëshirë) e kam caktuar për ata që janë të devotshëm, e japin zekatin... - Mëshira e posaçme është për të devotshmit, që zbatojnë urdhëresat dhe ruhen nga gjynahet.

Ajo është, gjithashtu, për ata besimtarë që japin zekatin, si shpenzim i detyrueshëm për ata që e meritojnë atë. ...dhe për ata që besojnë në argumentet Tona... - Ata të cilët besojnë Shpalljet dhe argumentet e Zotit. Që besimi në Shpalljen dhe argumentet e Allahut të jetë i plotë, ai duhet të jetë i shoqëruar me një kuptim korrekt të tyre. Veç kësaj, është i domosdoshëm edhe zbatimi i tyre. Gjithashtu, besimi i vërtetë dëshmohet me pasimin e rrugës së Profetit a.s, në të gjitha aspektet, të brendshme apo të jashtme, shpirtërore apo fizike, themelore apo dytësore. Një cilësi tjetër të atyre që meritojnë mëshirën e Allahut të Lartësuar është:

Tefsiri i imamit Ibn Kethir

Ali ibn Ebi Talha transmeton nga Ibn Abbasi, në shpjegimin e këtij ajeti: Allahu e kishte urdhëruar Musain që të zgjidhte shtatëdhjetë burra nga populli i tij. Ai zgjodhi shtatëdhjetë burra dhe doli me ta që t’i luteshin Zotit të tyre. Ndër lutjet që i bënë Allahut, thanë: «O Allah, na jep atë që nuk ia ke dhënë askujt para nesh dhe mos ia jep askujt pas nesh.» Allahu nuk e pëlqeu këtë lutje të tyre.

«Zoti im, sikur të doje, do t’i shkatërroje ata dhe mua më parë» (ajeti). Es-Suddi tha: Allahu e urdhëroi Musain të shkonte tek Ai me disa njerëz nga bijtë e Izraelit, që t’i kërkonin falje për adhurimin e viçit. Ai caktoi një kohë për ta, ndërsa Musai zgjodhi shtatëdhjetë burra nga populli i tij, nga ata që njihte më mirë, dhe shkoi me ta për të kërkuar falje. Kur mbërritën në atë vend, ata thanë: «Nuk do të të besojmë ty, o Musa, derisa ta shohim Allahun haptazi, sepse ti ke folur me Të; na e trego Atë.»

Atëherë i goditi rrufeja dhe vdiqën. Musai u ngrit duke qarë, duke iu lutur Allahut dhe duke thënë: «Zoti im, çfarë t’u them bijve të Izraelit kur të kthehem tek ata, pasi i shkatërrove më të mirët e tyre?»

«Zoti im, sikur të doje, do t’i shkatërroje ata dhe mua më parë.» Muhammed ibn Is’haku tha: Musai zgjodhi shtatëdhjetë burrat më të mirë nga bijtë e Izraelit dhe u tha: «Shkoni tek Allahu, pendohuni tek Ai për atë që keni bërë dhe kërkojini Atij pendim për ata nga populli juaj që i keni lënë pas. Agjëroni, pastrohuni dhe pastrojini rrobat tuaja.» Ai i çoi në malin Sinai, për takimin që Zoti i kishte caktuar.

Ai nuk shkonte tek Ai veçse me lejen dhe dijeninë e Tij. Shtatëdhjetë burrat, siç më është treguar, pasi bënë atë që u ishte urdhëruar dhe dolën me të për takimin me Zotin e tij, i thanë Musait: «Kërkoji Zotit të na lejojë të dëgjojmë fjalën e Tij.» Ai u tha: «Do ta bëj.» Kur Musai iu afrua malit, mbi të zbriti një kolonë reje, e cila e mbuloi të gjithë malin.

Musai u afrua, hyri brenda saj dhe i tha popullit: «Afrohuni.» Kur Allahu i fliste Musait, mbi ballin e tij shfaqej një dritë e ndritshme, të cilën asnjë bir i Ademit nuk mund ta përballonte duke e parë; prandaj mes tij dhe njerëzve vendosej një perde. Populli u afrua dhe, kur hynë, ranë në sexhde. Ata e dëgjuan Allahun duke i folur Musait, duke e urdhëruar dhe ndaluar: «Bëje këtë dhe mos e bëj atë.»

Kur Allahu mbaroi së foluri me të për çështjet që i kishte caktuar, reja u largua nga Musai dhe ai doli tek ata. Ata i thanë: «Nuk do të të besojmë derisa ta shohim Allahun haptazi.» Atëherë i goditi dridhja—domethënë, rrufeja—dhe shpirtrat u dolën; vdiqën të gjithë. Musai u ngrit, iu përgjërua Zotit, iu lut dhe iu drejtua me përulësi, duke thënë: «Zoti im, sikur të doje, do t’i shkatërroje ata dhe mua më parë.»

Ata u sollën marrëzisht; vallë, a do ta shkatërrojmë edhe atë që ka mbetur nga bijtë e Izraelit? Dhe: «A do të na shkatërroje për atë që bënë mendjelehtët prej nesh? Ajo nuk është tjetër veçse sprova Jote, me të cilën Ti e lë në humbje kë të duash dhe udhëzon kë të duash?» Ai tha: Allahu i ringjalli dhe i bëri të gjithë profetë.

Ky transmetim është tejet i rrallë, dhe unë nuk e njoh Umarah ibn Abdin. Shu’beja e ka transmetuar gjithashtu nga Ebu Is’haku, nga një burrë prej fisit Beni Selul, nga Aliu, me këtë përmbajtje.

Ibn Abbasi, Muxhahidi, Katadeja dhe Ibn Xhurejxhi thanë: Ata u goditën nga dridhja sepse nuk u ndanë nga populli i tyre kur ai adhuronte viçin dhe nuk i ndaluan. Ky shpjegim përputhet me fjalët e Musait: «A do të na shkatërroje për atë që bënë mendjelehtët prej nesh?» dhe me fjalët: «Ajo nuk është tjetër veçse sprova Jote», domethënë: sprovimi, vënia në provë dhe testimi Yt. Kështu e shpjeguan Ibn Abbasi, Seid ibn Xhubejri, Ebu el-Alije, Rebi’ ibn Enesi dhe shumë dijetarë të selefëve dhe të mëvonshmëve.

Nuk ka kuptim tjetër: çështja është vetëm çështja Jote dhe gjykimi vetëm i Yti; ndodh ajo që Ti dëshiron. Ti e lë në humbje kë të duash dhe udhëzon kë të duash. Askush nuk mund ta udhëzojë atë që Ti e ke lënë në humbje dhe askush nuk mund ta çojë në humbje atë që Ti e ke udhëzuar. Askush nuk mund t’i japë atij që Ti ia ke ndaluar dhe askush nuk mund ta ndalojë atë që Ti ia ke dhënë.

I gjithë sundimi është Yti dhe i gjithë gjykimi është Yti; krijimi dhe urdhri janë të Tuat.

«Ti je Mbrojtësi ynë, andaj falna dhe mëshirona, dhe Ti je më i miri i falësve.» Falja (المغفرة) është mbulimi i mëkatit dhe mosndëshkimi për të. Kur mëshira përmendet së bashku me faljen, ajo nënkupton që Allahu të mos e lërë njeriun të bjerë përsëri në të njëjtin mëkat në të ardhmen. «Dhe Ti je më i miri i falësve», domethënë: askush tjetër përveç Teje nuk i fal mëkatet.

«Dhe na cakto të mira në këtë botë dhe në tjetrën.» Pjesa e parë e lutjes kërkonte largimin e asaj që është e dëmshme, ndërsa kjo pjesë kërkon arritjen e asaj që është e dëshiruar.

«Dhe na cakto të mira në këtë botë dhe në tjetrën», domethënë: na i bëj të detyrueshme dhe na i cakto të mirat në të dyja. Shpjegimi i kësaj është dhënë më parë në suren El-Bekare.

«Sepse ne u kthyem tek Ti» (إنا هدنا إليك), domethënë: u penduam, u kthyem dhe u drejtuam tek Ti. Kështu e shpjeguan Ibn Abbasi, Seid ibn Xhubejri, Muxhahidi, Ebu el-Alije, Ed-Dahhaku, Ibrahim et-Tejmi, Es-Suddi, Katadeja dhe të tjerë. Edhe në gjuhë ka këtë kuptim. Ibn Xheriri tha: Na tregoi Ibn Ukej’, na tregoi babai im, nga Sheriku, nga Xhabiri, nga Abdullahu, biri i Nexhit, se Aliu, Allahu qoftë i kënaqur me të, ka thënë: «Hebrenjtë u quajtën kështu vetëm sepse thanë: “Ne u kthyem tek Ti.”»

Xhabiri këtu është Ibn Jezid el-Xhu’fi, i cili është i dobët.

Allahu i Lartësuar iu përgjigj Musait për fjalët e tij: «Ajo nuk është tjetër veçse sprova Jote», duke thënë: «Dënimi Im godet kë të dua, ndërsa mëshira Ime përfshin çdo gjë» (الرحمة). Domethënë: Unë veproj çfarë të dua dhe gjykoj si të dëshiroj; urtësia dhe drejtësia janë në të gjitha vendimet e Mia. I Lartësuar qoftë Ai; nuk ka të adhuruar tjetër me të drejtë përveç Tij.

Fjala e Tij: «Mëshira Ime përfshin çdo gjë» është një ajet madhështor për nga përfshirja dhe përgjithësimi, siç janë edhe fjalët e Tij, duke treguar për bartësit e Fronit dhe ata që janë rreth tij se thonë: «Zoti ynë, Ti përfshin çdo gjë me mëshirë dhe dije.»

Imam Ahmedi tha: Na tregoi Abdus-Samedi, na tregoi babai im, na tregoi el-Xheriri, nga Ebu Abdullahu el-Xhusheni, na tregoi Xhundubi—domethënë, Ibn Abdullahu el-Bexheli, Allahu qoftë i kënaqur me të—i cili tha: Një beduin erdhi, e uli devenë e tij, ia lidhi gjunjët, pastaj u fal pas të Dërguarit të Allahut ﷺ. Pasi i Dërguari i Allahut ﷺ mbaroi namazin, ai shkoi te deveja, ia zgjidhi lidhësen, hipi mbi të dhe thirri: «O Allah, më mëshiro mua dhe Muhamedin, dhe mos përfshi askënd tjetër në mëshirën tonë.» I Dërguari i Allahut ﷺ tha: «A mendoni se ky është më i humbur apo deveja e tij? A nuk e dëgjuat atë që tha?»

Ata thanë: «Po.» Ai tha: «Ai e kufizoi një mëshirë të gjerë. Allahu, i Plotfuqishmi dhe i Madhërishmi, krijoi njëqind mëshira; një mëshirë e zbriti, me të cilën krijesat tregojnë dhembshuri ndaj njëra-tjetrës—xhindët, njerëzit dhe kafshët—kurse në anën e Tij mbajti nëntëdhjetë e nëntë mëshira. A mendoni se ky është më i humbur apo deveja e tij?»

E transmetoi Ebu Davudi nga Ali ibn Nasri, nga Abdus-Samedi, me këtë zinxhir.

Imam Ahmedi tha gjithashtu: Na tregoi Jahja ibn Seidi, nga Sulejmani, nga Ebu Uthmani, se Profeti ﷺ ka thënë: «Allahu i Lartësuar ka njëqind mëshira. Njëra prej tyre është mëshira me të cilën krijesat mëshirojnë njëra-tjetrën dhe me të cilën kafshët e egra tregojnë dhembshuri ndaj të vegjëlve të tyre; nëntëdhjetë e nëntë të tjerat i ka lënë për Ditën e Kiametit.» Vetëm Muslimi e ka transmetuar këtë hadith; ai e përcolli nga Sulejmani—domethënë, Ibn Tarkhani—dhe Davudi, biri i Ebi Hindit, të dy nga Ebu Uthmani, emri i të cilit është Abdurrahman ibn Mili, nga Selmani, persiani, nga Profeti ﷺ.

Ahmedi tha: Na tregoi Affani, na tregoi Hammad ibn Selemja, nga Asim ibn Behdala, nga Ebu Salihu, nga Ebu Hurejra, se Profeti ﷺ ka thënë: «Allahu ka njëqind mëshira. Nëntëdhjetë e nëntë janë tek Ai, ndërsa njërën jua ka dhënë juve, që të mëshironi me të njëri-tjetrin—xhindët, njerëzit dhe të gjitha krijesat. Kur të vijë Dita e Kiametit, Ai do ta bashkojë edhe atë me të tjerat.» Vetëm Ahmedi e ka transmetuar në këtë rrugë.

Ahmedi tha: Na tregoi Affani, na tregoi Abdulvahidi, na tregoi el-A’meshi, nga Ebu Salihu, nga Ebu Seidi, se i Dërguari i Allahut ﷺ ka thënë: «Allahu ka njëqind mëshira. Një pjesë të vetme prej tyre e ndau mes krijesave; me të njerëzit, kafshët e egra dhe shpendët mëshirojnë njëri-tjetrin.» Ibn Maxhe e transmetoi nga Ebu Muavija, nga el-A’meshi, me këtë zinxhir.

Hafidh Ebu el-Kasim et-Taberani tha: Na tregoi Muhammed ibn Uthman ibn Ebi Shejbe, na tregoi Ahmed ibn Junusi, na tregoi Sa’d Ebu Gajlan esh-Shejbanij, nga Hammad ibn Ebi Sulejmani, nga Ibrahimi, nga Sile ibn Zufri, nga Hudhejfe ibn el-Jemani, Allahu qoftë i kënaqur me të, i cili tha se i Dërguari i Allahut ﷺ ka thënë: «Betohem në Atë, në Dorën e të Cilit është shpirti im: një mëkatar në fenë e tij dhe mendjelehtë në jetën e vet do të hyjë patjetër në Xhenet. Betohem në Atë, në Dorën e të Cilit është shpirti im: do të hyjë patjetër në Xhenet ai që zjarri e ka shkrumbuar për shkak të mëkatit të tij.

Betohem në Atë, në Dorën e të Cilit është shpirti im: Allahu do të falë patjetër në Ditën e Kiametit me një falje aq të madhe, saqë edhe Iblisi do të shpresojë se do ta përfshijë.» Ky hadith është shumë i rrallë; Sa’din nuk e njoh.

Fjala e Tij: «Prandaj do ta caktoj atë për ata që ruhen» nënkupton: do ta bëj mëshirën Time të sigurt për ta, si mirësi dhe bujari nga ana Ime. Allahu i Lartësuar ka thënë gjithashtu: «Zoti juaj e ka bërë mëshirën detyrim për Veten e Tij.»

«Për ata që ruhen» do të thotë: për ata që kanë këto cilësi. Ata janë bashkësia e Muhamedit ﷺ, të cilët ruhen, domethënë nga shirku dhe mëkatet e rënda.

«Dhe japin zekatin.» Është thënë se këtu bëhet fjalë për pastrimin e shpirtrave, ndërsa është thënë edhe se bëhet fjalë për zekatin e pasurisë. Ka mundësi që ajeti t’i përfshijë të dy kuptimet, sepse ky është ajet i zbritur në Mekë. «Dhe ata që u besojnë shenjave Tona» do të thotë: ata që i vërtetojnë ato.

Tefsiri i El-Begaviut

Fjala e Allahut të Lartësuar: «Musai zgjodhi nga populli i tij» do të thotë: zgjodhi disa prej popullit të tij. Përemri që tregon prejardhjen është hequr nga shprehja, prandaj «popullin e tij» është në rasën kallëzore.

«Shtatëdhjetë burra për takimin Tonë.» Kjo tregon se jo të gjithë e adhuruan viçin. Es-Suddi tha: Allahu i Lartësuar e urdhëroi Musain të shkonte tek Ai me disa njerëz nga bijtë e Izraelit, që t’i kërkonin falje për adhurimin e viçit. Musai zgjodhi shtatëdhjetë burra nga populli i tij.

«Kur» mbërritën në atë vend, ata thanë: «Nuk do të të besojmë derisa ta shohim Allahun haptazi», dhe rrufeja i goditi, kështu që vdiqën. Ibn Is’haku tha: Ai i zgjodhi që të pendoheshin tek Allahu për atë që kishin bërë dhe t’i kërkonin Atij falje për ata nga populli i tyre që kishin lënë pas. Kjo tregon se të gjithë e adhuruan viçin.

Katadeja, Ibn Xhurejxhi dhe Muhammed ibn Ka’bi thanë: «I goditi dridhja», sepse ata nuk u ndanë nga populli i tyre kur adhuruan viçin dhe nuk i urdhëruan për të mirë e nuk i ndaluan nga e keqja. Ibn Abbasi tha: Shtatëdhjetë burrat që thanë: «Nuk do të të besojmë derisa ta shohim Allahun haptazi», dhe që i goditi rrufeja (El-Bekare, 2:55), ishin të tjerë dhe ndodhën para shtatëdhjetë burrave që i goditi dridhja. Allahu i Lartësuar e urdhëroi Musain të zgjidhte shtatëdhjetë burra nga populli i tij. Ai i zgjodhi dhe doli me ta që t’i luteshin Zotit të tyre.

Ndër lutjet që bënë, thanë: «O Allah, na jep atë që nuk ia ke dhënë askujt para nesh dhe mos ia jep askujt pas nesh.» Allahu nuk e pëlqeu këtë lutje të tyre dhe i goditi dridhja.

Uehbi tha: Dridhja nuk ishte zë; por, kur panë atë madhështi, njerëzit i kapën të dridhurat, u shqetësuan dhe u lëkundën, aq sa gati iu ndanë nyjat. Kur Musai e pa këtë, pati mëshirë për ta dhe u frikësua se mos vdisnin. Humbja e tyre e rëndoi shumë, sepse ata ishin ndihmësit e tij në punë të mira, të dëgjueshëm dhe të bindur. Atëherë ai iu lut Zotit, qau dhe iu përgjërua.

Allahu ua largoi atë dridhje, ata u qetësuan dhe dëgjuan fjalën e Zotit të tyre. Kjo është domethënia e fjalës së Allahut të Lartësuar:

«Tha»—domethënë, Musai: «Zoti im, sikur të doje, do t’i shkatërroje ata më parë», domethënë, për shkak të adhurimit të viçit, «dhe mua»—për vrasjen e koptit.

«A do të na shkatërroje për atë që bënë mendjelehtët prej nesh?»—domethënë, për shkak të adhuruesve të viçit. Musai mendoi se ata ishin ndëshkuar për shkak se kishin marrë viçin për adhurim dhe e tha këtë si pyetje: «A do të na shkatërroje për atë që bënë mendjelehtët?» El-Muberridi tha: Shprehja «A do të na shkatërroje për atë që bënë mendjelehtët prej nesh?» është pyetje e bërë për të kërkuar mëshirë, domethënë: «Mos na shkatërro.»

Musai e dinte se Allahu i Lartësuar është tepër i drejtë për ta ndëshkuar dikë për fajin e një tjetri.

Fjala e Allahut të Lartësuar: «Ajo nuk është tjetër veçse sprova Jote» do të thotë: ajo ku ranë mendjelehtët nuk ishte tjetër veçse sprovë dhe vënie në provë prej Teje. Me të Ti i çove në humbje disa njerëz, të cilët u sprovuan, ndërsa të tjerët i udhëzove dhe i ruajte, kështu që qëndruan në fenë Tënde. Ky është kuptimi i fjalëve: «Ti e lë në humbje kë të duash dhe udhëzon kë të duash. Ti je Mbrojtësi ynë», domethënë: Ndihmësi dhe Ruajtësi ynë. «Andaj falna dhe mëshirona, dhe Ti je më i miri i falësve.»

«Dhe na cakto» do të thotë: bëna detyrim dhe na jep. «Të mira në këtë botë» do të thotë: begati dhe mirëqenie. «Dhe në tjetrën»—domethënë, edhe në botën tjetër—«të mira», domethënë falje dhe Xhenet. «Sepse u kthyem tek Ti» do të thotë: u penduam tek Ti.

Allahu i Lartësuar tha: «Dënimi Im godet kë të dua» prej krijesave të Mia. «Mëshira Ime përfshin çdo gjë»—ajo përfshin çdo gjë. El-Hasani dhe Katadeja thanë: Në këtë botë mëshira e Tij përfshin të mirin dhe të ligun, por në Ditën e Kiametit u përket vetëm atyre që ruhen. Atijje el-Aufiu tha: Ajo përfshin çdo gjë, por bëhet e detyrueshme vetëm për ata që ruhen.

Jobesimtari furnizohet dhe i shmanget dëmi për shkak të besimtarëve, falë gjerësisë së mëshirës së Allahut ndaj besimtarëve; kështu ai jeton nën këtë mëshirë. Por, kur të shkojë në botën tjetër, mëshira do t’u takojë vetëm besimtarëve, njësoj si ai që merr dritë nga llamba e dikujt tjetër, ndërsa pronari i llambës e merr me vete llambën e vet.

Ibn Abbasi, Allahu qoftë i kënaqur me të, Katadeja dhe Ibn Xhurejxhi thanë: Kur zbriti ajeti «Mëshira Ime përfshin çdo gjë», Iblisi tha: «Edhe unë jam pjesë e asaj gjëje.» Atëherë Allahu i Lartësuar tha: «Prandaj do ta caktoj atë për ata që ruhen, japin zekatin dhe u besojnë shenjave Tona.» Hebrenjtë dhe të krishterët e dëshiruan këtë dhe thanë: «Ne ruhemi, besojmë dhe japim zekatin.» Por Allahu ia caktoi këtë bashkësisë së këtij umeti dhe tha: