Kumwomba Mungu kwa unyenyekevu

Tafsiri ya Qurani ya Sheikh Abdurrahman As-Sa’di

Musa عليه السلام aliwahurumia na kuwaonea huruma wale wanawake wawili, akawanyweshea mifugo yao bila kutaka malipo kutoka kwao, wala hakuwa na lengo jingine isipokuwa kutafuta radhi za Mwenyezi Mungu Mtukufu. Alipomaliza kuwanywesha, wakati huo kulikuwa na joto kali la katikati ya mchana, kama inavyoonyeshwa na kauli Yake: (Kisha akageukia kivulini), akapumzika chini ya kivuli hicho baada ya kuchoka. (Akasema) katika hali hiyo, akimwomba Mola wake amruzuku: (Mola wangu Mlezi! Hakika mimi ni mhitaji wa kheri utakayo niteremshia).

Yaani: Hakika ninahitaji kheri utakayoniletea na kuniwepesishia. Huku kulikuwa ni kumuomba kwa hali yake; na kuomba kwa hali huwa na nguvu zaidi kuliko kuomba kwa maneno. Aliendelea katika hali hiyo akimwomba Mola wake kwa unyenyekevu. Ama wale wanawake wawili, walikwenda kwa baba yao na kumweleza yaliyotokea.

Tafsiri ya Qurani ya Imamu Ibn Kathir

Mwenyezi Mungu Mtukufu amesema: (Akawanyweshea). Abu Bakr ibn Abi Shaybah amesema: ‘Abdullah ametuhadithia, Isra’il ametueleza, kutoka kwa Abu Ishaq, kutoka kwa ‘Amr ibn Maymun al-Awdi, kutoka kwa ‘Umar ibn al-Khattab, radhi za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake, kwamba Musa عليه السلام alipofika kwenye maji ya Madyan, alikuta kundi la watu likiwanywesha mifugo yao. Alisema: Walipomaliza, walirudisha jiwe juu ya kisima, nalo halingeweza kuinuliwa na watu wasiozidi kumi. Kisha akawakuta wanawake wawili wakizuia mifugo yao.

Akawauliza: “Mna shida gani?” Wakamweleza yaliyowapata. Akaenda kwenye jiwe akaliinua, kisha akachota maji mara moja tu kwa ndoo, mpaka mifugo yao ikashiba. Isnadi yake ni sahihi.

Na kauli Yake: (Kisha akageukia kivulini, akasema: Mola wangu Mlezi! Hakika mimi ni mhitaji wa kheri utakayo niteremshia). Ibn ‘Abbas amesema: Musa alisafiri kutoka Misri kwenda Madyan akiwa hana chakula isipokuwa mboga na majani ya miti. Alikuwa hana viatu, na alipofika Madyan viatu vya miguuni mwake vilikuwa vimechakaa na kuanguka.

Akaketi kivulini, naye alikuwa miongoni mwa viumbe teule wa Mwenyezi Mungu. Tumbo lake lilikuwa limegandamana na mgongo kwa sababu ya njaa, na kijani cha mboga kilionekana ndani ya mwili wake. Alikuwa na uhitaji hata wa kipande cha tende.

Kuhusu kauli Yake: (Kivulini), Ibn ‘Abbas, Ibn Mas‘ud na as-Suddi wamesema: Aliketi chini ya mti. Ibn Jarir amesema: Al-Husayn ibn ‘Amr al-‘Anqazi amenihadithia: baba yangu ametuhadithia, Isra’il ametuhadithia, kutoka kwa Abu Ishaq, kutoka kwa ‘Amr ibn Maymun, kutoka kwa ‘Abdullah—yaani Ibn Mas‘ud—aliyasema: Nilichochewa kusafiri juu ya ngamia kwa siku mbili na usiku wake, mpaka nilipoingia Madyan asubuhi. Nikaulizia mti ambao Musa alijisitiri chini yake. Nikakuta mti wa kijani kibichi uliostawi.

Ngamia wangu—aliyekuwa na njaa—akauelekea, akala sehemu yake kwa muda, kisha akaitema. Nikamuombea Musa عليه السلام, kisha nikaondoka. Katika riwaya nyingine kutoka kwa Ibn Mas‘ud, imeelezwa kwamba alikwenda kwenye mti ambao Mwenyezi Mungu alimsemesha Musa, kama itakavyokuja baadaye; na Mwenyezi Mungu ndiye ajuaye zaidi. As-Suddi amesema: Mti huo ulikuwa wa aina ya samur.

‘Ata’ ibn as-Sa’ib amesema: Musa aliposema: (Mola wangu Mlezi! Hakika mimi ni mhitaji wa kheri utakayo niteremshia), yule mwanamke alimsikia.

Tafsiri ya Qurani ya Al-Baghawi

(Akawanywesha, kisha akageukia kivulini)—kivuli cha mti. Aliketi chini yake kutokana na joto kali, naye akiwa na njaa.

(Akasema: Mola wangu Mlezi! Hakika mimi ni mhitaji wa kheri utakayo niteremshia)—yaani, chakula. (Mhitaji): Wataalamu wa lugha wamesema kuwa herufi laam hapa ina maana ya “kwa” au “katika”; husemwa: “Yeye ni faqir kwake” na “faqir kwake.” Maana yake ni: Hakika ninahitaji kheri uliyoniteremshia, yaani chakula.

Alikuwa akiomba chakula kwa sababu ya njaa yake. Ibn ‘Abbas amesema: Alimwomba Mwenyezi Mungu kipande cha mkate cha kuimarisha nguvu zake. Al-Baqir amesema: Alisema hivyo hali akiwa na uhitaji hata wa kipande cha tende. Sa‘id ibn Jubayr amepokea kutoka kwa Ibn ‘Abbas kwamba Musa alisema: (Mola wangu Mlezi!

Hakika mimi ni mhitaji wa kheri utakayo niteremshia), naye alikuwa miongoni mwa viumbe waliotukuka zaidi mbele Yake; lakini alikuwa na uhitaji hata wa kipande cha tende. Mujahid amesema: Hakuomba kitu kingine isipokuwa mkate.

Wamesema: Wale wanawake wawili waliporudi kwa baba yao haraka kabla ya watu wengine, mifugo yao ikiwa imeshiba na matiti yake yamejaa maziwa, baba yao aliwauliza: “Kwa nini mmerejea haraka hivi?” Wakasema: “Tumekutana na mtu mwema aliyetuhurumia na akatunywesha mifugo yetu.” Akamwambia mmoja wao: “Nenda ukamwite aje kwangu.”