Паноҳ аз ситамгарон ва кофирон
رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ، وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ.
رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Аудиоро бор кардан нашуд. Баъдтар кӯшиш кунед.
Пас, онон гуфтанд: «Бар Аллоҳ таоло таваккал кардаем. Парвардигоро, моро дастхуши фитна [ва шиканҷа ва озори] гурӯҳи ситамгорон қарор мадеҳ Ва ба [фазлу] раҳмати хеш моро аз [шарри] гурӯҳи кофирон раҳоӣ бубахш»
Дар ин дуо сохти наҳйи «ло таҷъална» (تَجْعَلْنَا لاَ — моро қарор мадеҳ) ва дархости «наҷҷина» (نَجِّنَا — моро наҷот деҳ) омадааст. Ин дуои ҷавонони мазлуми қавми Мӯсо аст, ки ба Аллоҳ таваккал карданд.
Тафсири шайх Абдурраҳмон ас-Саъдӣ
«Пас, онҳо» ба ин дастур амал карда, гуфтанд: «Бар Аллоҳ таваккал кардем. Парвардигоро, моро василаи озмоиши гурӯҳи ситамгарон қарор мадеҳ», яъне онҳоро бар мо мусаллат макун, то моро ба фитна андозанд ё бар мо ғолиб шаванд ва онҳо ба ин сабаб ба фитна афтанду бигӯянд: «Агар онҳо бар ҳақ мебуданд, мағлуб намешуданд». «Ва бо раҳмати хеш моро аз гурӯҳи кофирон наҷот деҳ», то аз шарри онҳо эмин монем ва дини худро чунон барпо дорем, ки тавонем аҳкоми онро иҷро ва ошкор созем, бе он ки касе ба мо муқобилат ё мухолифат кунад.
Тафсири имом Ибни Касир
«Ва бо раҳмати хеш моро наҷот деҳ», яъне бо раҳмату эҳсони худ моро раҳо соз. «Аз гурӯҳи кофирон», яъне аз касоне, ки ҳақро инкор карда, пинҳон доштанд; ҳол он ки мо ба Ту имон овардаем ва бар Ту таваккал кардаем.
Бани Исроил ба ин дастур амал карда, гуфтанд: «Бар Аллоҳ таваккал кардем. Парвардигоро, моро василаи озмоиши гурӯҳи ситамгарон қарор мадеҳ», яъне онҳоро бар мо ғолиб нагардон ва бар мо мусаллат макун, то гумон кунанд, ки бар мо танҳо аз он рӯй мусаллат шудаанд, ки онҳо бар ҳақ ва мо бар ботилем, ва ба ин сабаб ба фитна афтанд. Ин маъно аз Абу Миҷлаз ва Абу Зуҳо ривоят шудааст.
Ибни Абӣ Наҷиҳ ва чанд нафари дигар аз Муҷоҳид ривоят кардаанд, ки ӯ гуфт: «Моро ба дасти қавми Фиръавн ва ё бо азобе аз ҷониби Худат азоб макун, то қавми Фиръавн нагӯянд: “Агар онҳо бар ҳақ мебуданд, азоб намешуданд ва мо бар онҳо мусаллат намегардидем”; ва ба ин сабаб ба фитна афтанд». Абдурраззоқ гуфт: Суфён ибни Уяйна аз Ибни Наҷиҳ, аз Муҷоҳид ба мо хабар дод, ки дар маънои сухани «Парвардигоро, моро василаи озмоиши гурӯҳи ситамгарон қарор мадеҳ» гуфтааст: «Онҳоро бар мо мусаллат макун, то моро ба фитна андозанд».
Тафсири ал-Бағавӣ
«Пас, гуфтанд: “Бар Аллоҳ таваккал кардем”», яъне ба Ӯ такя намудем. Сипас дуо карда, гуфтанд: «Парвардигоро, моро василаи озмоиши гурӯҳи ситамгарон қарор мадеҳ», яъне онҳоро бар мо ғолиб нагардон ва моро ба дасти онҳо ҳалок макун, то гумон кунанд, ки мо бар ҳақ набудаем ва бар туғёнашон биафзоянд. Муҷоҳид гуфт: «Моро бо азобе аз ҷониби Худат азоб макун, то қавми Фиръавн нагӯянд: “Агар онҳо бар ҳақ мебуданд, азоб намешуданд” ва гумон кунанд, ки онҳо аз мо беҳтаранд; он гоҳ ба фитна афтанд». «Ва бо раҳмати хеш моро аз гурӯҳи кофирон наҷот деҳ».
Дар «Саҳеҳ»-и ал-Бухорӣ (№ 6347) аз Абу Ҳурайра ривоят шудааст, ки Паёмбар (с) аз сахтии озмоишҳо ва ғолиб омадани душманон паноҳ меҷуст.