Zalym kowumdan halas bolmak
رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ، وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ.
رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ
Audio ýazgyny ýükläp bolmady. Soňrak gaýtadan synanyşyň.
Eý, Rabbimiz! Bizi zalym kowum üçin synag etme we rehimiň bilen bizi kapyr kowumdan halas et.
Doga gadaganlyk görnüşindäki «lā tej‘alnā» («bizi etme») we «nejjinā» («bizi halas et») diýen dileg bilen beýan edilýär. Bu, Allaha bil baglan Musa pygamberiň kowmundan bolan ezilen ýaşlaryň dogasydyr.
Şeýh Abdurrahman as-Sagadiniň tefsiri
Olar bu buýruga boýun bolup: «Allaha bil bagladyk. Eý, Rabbimiz! Bizi zalym kowum üçin synag etme» diýdiler. Munuň manysy: olary biziň üstümize häkim etme, şonda olar bizi synaga salarlar ýa-da ýeňerler. Şonda olar bu ýeňiş sebäpli synaga düşüp: «Eger olar hakykat ýolunda bolan bolsadylar, ýeňilmezdiler» diýerler.
«Rehimiň bilen bizi kapyr kowumdan halas et» — olaryň şerinden aman galmagymyz, dini onuň hökümlerini berjaý edip biljek we hiç hili garşydaşsyz, päsgelçiliksiz aýan edip biljek görnüşde tutmagymyz üçin.
Imam Ibn Kesiriň tefsiri
«Rehimiň bilen bizi halas et» diýmek, Öz rehimiň we ýagşylygyň bilen bizi gutar diýmekdir.
«Kapyr kowumdan» diýmek, hakykaty inkär edip, ony gizlänlerden diýmekdir. Biz bolsa Saňa iman getirdik we Saňa bil bagladyk.
Ysraýyl ogullary bu buýruga boýun bolup: «Allaha bil bagladyk. Eý, Rabbimiz! Bizi zalym kowum üçin synag etme» diýdiler. Munuň manysy: olary biziň üstümizden ýeňiji etme we bize häkim etme. Şonda olar: «Olar biziň üstümizden diňe özümiziň hakykat ýolunda, olaryň bolsa batyl ýolunda bolandygy üçin häkim edildi» diýip pikir ederler we şeýlelikde synaga düşerler.
Bu düşündiriş Abu Mijlazdan we Abu Duhadan rowaýat edilipdir. Ibn Abu Nejih we başgalar Mujahidden şeýle rowaýat edýärler: «Bizi Peronyň kowmunyň elleri bilen hem, Öz ýanyňdan beriljek azap bilen hem azaplama. Ýogsam Peronyň kowumy: “Eger olar hakykat ýolunda bolan bolsadylar, azaplanmazdylar we biz olardan üstün çykarylmazdyk” diýerler-de, biziň sebäbimiz bilen synaga düşerler». Abdurrezzak şeýle diýdi: Ibn Uýeýne bize Ibn Nejihden, ol bolsa Mujahidden habar berdi: «Eý, Rabbimiz!
Bizi zalym kowum üçin synag etme» diýmek — olary biziň üstümize häkim etme, şonda olar bizi synaga salarlar diýmekdir.
Bagawiniň tefsiri
«Allaha bil bagladyk» diýdiler, ýagny Oňa daýandyk. Soňra dileg edip: «Eý, Rabbimiz! Bizi zalym kowum üçin synag etme» diýdiler. Munuň manysy: olary biziň üstümizden ýeňiji etme we bizi olaryň elleri bilen heläk etme. Ýogsam olar biziň hakykat ýolunda däldigimiz barada pikir edip, azgynlyklaryny has-da artdyrarlar.
Mujahid şeýle diýdi: «Bizi Öz ýanyňdan beriljek azap bilen azaplama. Ýogsam Peronyň kowumy: “Eger olar hakykat ýolunda bolan bolsadylar, azaplanmazdylar” diýerler we özlerini bizden has ýagşy hasaplap, synaga düşerler». «Rehimiň bilen bizi kapyr kowumdan halas et».
«Sahih al-Buhari» kitabynda (6347-nji hadis) Abu Hureýradan rowaýat edilýär: Pygamberimiz agyr synaglardan we duşmanlaryň üstün çykmagyndan halas bolmak üçin doga ederdi.