Ẹ̀bẹ̀ fún Ìdáríjì àti Ìparun

Tafsīr ti Shaykh ʿAbdurraḥmān as-Saʿdī

«Olúwa mi, dáríjì mí àti àwọn òbí mi, àti ẹni tó bá wọ ilé mi ní onígbàgbọ́» (71:28). Ó mẹ́nuba àwọn wọ̀nyí ní pàtó nítorí pé ẹ̀tọ́ wọn láti rí ìtọ́jú àti ìwà rere jẹ́ pàtàkì, àti pé ó yẹ kí a kọ́kọ́ ṣe rere sí wọn. Lẹ́yìn náà, ó sọ ẹ̀bẹ̀ náà di gbòòrò, ó sì wí pé: «àti fún àwọn ọkùnrin onígbàgbọ́ àti àwọn obìnrin onígbàgbọ́. Má sì ṣe fi ohunkóhun kún àwọn aláìṣòdodo àyàfi ìparun» (71:28), ìyẹn ni pé, àdánù, ìparun àti ìpẹ̀yà. Ìtumọ̀ Sūrah Nūḥ (عليه السلام) ti parí; gbogbo ìyìn ni fún Allāh.

Tafsīr ti Imam Ibn Kathīr

Lẹ́yìn náà, ó wí pé: «Olúwa mi, dáríjì mí àti àwọn òbí mi, àti ẹni tó bá wọ ilé mi ní onígbàgbọ́» (71:28). Al-Ḍaḥḥāk sọ pé: “Ó túmọ̀ sí mọ́sálásí mi.” Kò sí ìdènà láti túmọ̀ āyah náà gẹ́gẹ́ bí ìtumọ̀ rẹ̀ tó hàn gbangba: pé ó bẹ̀bẹ̀ fún gbogbo ẹni onígbàgbọ́ tó bá wọ ilé rẹ̀.

Imām Aḥmad sọ pé: Abū ‘Abd al-Raḥmān sọ fún wa, Ḥaywah sọ fún wa, Sālim ibn Ghaylān sọ fún wa pé al-Walīd ibn Qays al-Tujībī sọ fún un pé òun gbọ́ Abū Sa‘īd al-Khudrī—tàbí láti ọ̀dọ̀ Abū al-Haytham, láti ọ̀dọ̀ Abū Sa‘īd—tí ó gbọ́ Òjíṣẹ́ Allāh (صلى الله عليه وسلم) tí ó sọ pé: “Má ṣe bá ẹnikẹ́ni rìn bí kò ṣe onígbàgbọ́, kí ẹni tó bẹ̀rù Allāh nìkan sì jẹ oúnjẹ rẹ.” Abū Dāwūd àti al-Tirmidhī náà gbé e wá láti ọ̀dọ̀ ‘Abd Allāh ibn al-Mubārak, láti ọ̀dọ̀ Ḥaywah ibn Shurayḥ, pẹ̀lú ọ̀nà ìròyìn yìí. Al-Tirmidhī wí pé: “Ọ̀nà yìí nìkan la mọ̀ pé a fi gbé e wá.”

Ọ̀rọ̀ Allāh pé: «àti fún àwọn ọkùnrin onígbàgbọ́ àti àwọn obìnrin onígbàgbọ́» (71:28) jẹ́ ẹ̀bẹ̀ fún gbogbo àwọn ọkùnrin àti obìnrin onígbàgbọ́, ó sì kan àwọn alààyè àti àwọn tó ti kú. Nítorí náà, ó yẹ kí a máa ṣe irú ẹ̀bẹ̀ yìí, ní títẹ̀lé àpẹẹrẹ Nūḥ (عليه السلام), àti àwọn ohun tí a gbà wá nínú àwọn ìròyìn àti àwọn ẹ̀bẹ̀ tí a gbà láṣẹ.

Ọ̀rọ̀ rẹ̀ pé: «Má sì ṣe fi ohunkóhun kún àwọn aláìṣòdodo àyàfi ìparun» (71:28). Al-Suddī sọ pé: “Àyàfi ìpẹ̀yà.” Mujāhid sọ pé: “Àyàfi àdánù,” ìyẹn ni pé, ní ayé àti ní Ọjọ́ Ìkẹyìn. Ìtumọ̀ Sūrah Nūḥ tí a mọ̀ sí èyí ti parí. Gbogbo ìyìn àti ọ̀pẹ́ ni fún Allāh.

Tafsīr al-Baghawī

«Olúwa mi, dáríjì mí àti àwọn òbí mi» (71:28). Orúkọ baba rẹ̀ ni Lamak ibn Matuṣalakh, orúkọ ìyá rẹ̀ sì ni Samḥā’ bint Anūsh; àwọn méjèèjì sì jẹ́ onígbàgbọ́. «Àti ẹni tó bá wọ ilé mi» (71:28), ìyẹn ilé tí mo ń gbé.

«Ní onígbàgbọ́» (71:28). Al-Ḍaḥḥāk àti al-Kalbī sọ pé ó túmọ̀ sí mọ́sálásí mi. A tún sọ pé: ọkọ̀ ojú omi mi.

«Àti fún àwọn ọkùnrin onígbàgbọ́ àti àwọn obìnrin onígbàgbọ́» (71:28). Èyí jẹ́ ọ̀rọ̀ gbogbogbòò tó kan gbogbo ẹni tó gba Allāh gbọ́, tó sì jẹ́rìí sí àwọn òjíṣẹ́ Rẹ̀.

«Má sì ṣe fi ohunkóhun kún àwọn aláìṣòdodo àyàfi ìparun» (71:28), ìyẹn ni ìpẹ̀yà àti ìparun. Allāh sì dáhùn ẹ̀bẹ̀ rẹ̀, ó sì pa wọ́n run. A tún sọ pé orúkọ ìyá rẹ̀ ni Hayjal bint Lāmūsh ibn Matuṣalakh, ó sì jẹ́ ọmọ ìyá-bàbá rẹ̀.